09.03.2026: THỨ HAI TUẦN III MÙA CHAY

 09/03/2026

 Thứ Hai tuần 3 Mùa Chay

 

 

Bài Ðọc I: 2 V 5, 1-15a

“Có nhiều người phong cùi trong Ít-ra-en, nhưng không có một người nào trong bọn họ được chữa lành, mà chỉ có Na-a-man, người Sy-ri-a”.

Trích sách Các Vua quyển thứ hai.

Trong những ngày ấy, Na-a-man, tướng đạo binh của vua xứ Sy-ri-a, là người có uy thế đối với vua và được tôn trọng, vì Chúa đã dùng ông mà cứu dân Sy-ri-a; ông còn là người hùng mạnh và giàu có, nhưng lại mắc bịnh phong cùi. Lúc bấy giờ một vài toán dân Sy-ri-a bắt một thiếu nữ ở đất Ít-ra-en dẫn về để hầu hạ bà Na-a-man. Cô ta nói với bà chủ: “Chớ chi ông chủ tôi đến gặp vị tiên tri ở Sa-ma-ri-a, chắc chắn vị tiên tri ấy sẽ chữa ông khỏi phong cùi”. Na-a-man đến tâu vua rằng: “Cô nhỏ xứ Ít-ra-en đã nói thế này thế này”. Vua xứ Sy-ri-a liền nói: “Khanh hãy đi, trẫm sẽ gởi cho vua Ít-ra-en một bức thơ”. Na-a-man ra đi, mang theo mười lạng bạc, sáu ngàn nén vàng và mười bộ áo. Ông trao cho vua Ít-ra-en bức thơ nội dung như sau: “Khi bức thơ này đến tay nhà vua, nhà vua biết tôi sai Na-a-man, tôi tớ tôi, đến với nhà vua, để xin nhà vua chữa ông khỏi phong cùi”.

Sau khi đọc bức thơ, vua Ít-ra-en liền xé áo và nói: “Ta có phải là Chúa, có thể giết chết và cho sống hay sao mà vua ấy gởi người đến xin ta chữa lành phong cùi? Các ngươi thấy không, vua ấy tìm cớ hại Ta đó”. Khi Ê-li-sa, người của Thiên Chúa, nghe tin vua Ít-ra-en đã xé áo mình, nên sai người đến tâu vua rằng: “Tại sao nhà vua lại xé áo? Ông ấy cứ đến với tôi thì sẽ biết trong Ít-ra-en có một vị tiên tri”.

Na-a-man lên xe ngựa đi, và dừng lại trước cửa nhà Ê-li-sa. Tiên tri nói với Na-a-man rằng: “Ông hãy đi tắm bảy lần ở sông Gio-đan, thì da thịt ông sẽ được lành sạch”. Na-a-man nổi giận bỏ đi nói rằng: “Tôi tưởng ông ấy ra đón tôi và đứng trước tôi kêu cầu danh Chúa là Thiên Chúa của ông, rồi đặt tay lên chỗ phong cùi của tôi và chữa tôi lành mạnh. Các con sông A-va-na và Pác-pa ở Ða-mát không sạch hơn các con sông ở Ít-ra-en để tôi tắm và được lành sạch hay sao?” Ông trở về lòng đầy tức giận.

Các đầy tớ của ông đến nói với ông rằng: “Thưa cha, vị tiên tri có yêu cầu cha làm một việc lớn lao thì cha cũng phải làm. Phương chi bây giờ người bảo cha: “Hãy đi tắm, thì được sạch”. Na-a-man xuống tắm bảy lần ở sông Gio-đan như lời tiên tri, người của Thiên Chúa dạy, da thịt ông lại trở nên tốt như da thịt của đứa trẻ, và ông được sạch.

Sau đó ông và đoàn tuỳ tùng trở lại gặp người của Thiên Chúa. Ðến nơi, ông đứng trước mặt người của Thiên Chúa và nói: “Thật tôi biết không có Thiên Chúa nào khác trên hoàn vũ, ngoài một Thiên Chúa ở Ít-ra-en”.

Ðó là lời Chúa.

 

Ðáp Ca: Tv 41, 2. 3, và Tv 42, 3. 4

Ðáp: Hồn con khát Chúa Trời, Chúa Trời hằng sống, ngày nào con được tìm về ra mắt Chúa Trời? (x. Tv 41, 3)

Xướng: Như nai rừng khát mong nguồn nước, hồn con khát Chúa, Chúa Trời ôi!

Xướng: Hồn con khát Chúa Trời, Chúa Trời hằng sống, ngày nào con được tìm về ra mắt Chúa Trời?

Xướng: Xin chiếu giãi quang minh và chân thực của Chúa, để những điều đó hướng dẫn con, đưa con lên núi thánh và cung lâu của Ngài.

Xướng: Con sẽ tiến tới bàn thờ Thiên Chúa, đến cùng Thiên Chúa làm cho con được hoan hỉ, mừng vui. Với cây cầm thụ con sẽ ca ngợi Chúa, ôi Chúa là Thiên Chúa của con.

 

Câu Xướng Trước Phúc Âm: Tv 129, 5 và 7

Con trông cậy Chúa, con mong đợi lời hứa của Chúa, vì nơi Chúa sẵn có lòng từ bi và chan chứa ơn cứu độ.

 

Phúc Âm: Lc 4, 24-30

“Như Ê-li-a và Ê-li-sa, Chúa Giê-su không phải chỉ được sai đến người Do-thái mà thôi đâu”.

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Lu-ca.

(Khi Chúa Giê-su đến thành Na-da-rét, Ngài nói với dân chúng tụ họp trong hội đường rằng: “Quả thật, Ta bảo các ngươi, chẳng có một tiên tri nào được tiếp đón tử tế ở quê hương mình. Ta bảo các ngươi, chắc hẳn trong thời Ê-li-a có nhiều bà goá ở Ít-ra-en, khi trời hạn hán và một nạn đói lớn hoành hành khắp nước suốt ba năm sáu tháng, nhưng Ê-li-a không được sai đến với một người nào trong bọn họ, mà chỉ được sai đến với một bà góa ở Sa-rép-ta xứ Si-đôn thôi. Cũng có nhiều người phong cùi trong Ít-ra-en thời tiên tri Ê-li-sa, nhưng không một người nào trong bọn họ được chữa lành, mà chỉ có Na-a-man, người Sy-ri-a”.

Vừa nghe đến đó, mọi người trong hội đường đều đầy phẫn nộ. Họ đứng dậy, đẩy Người ra khỏi thành và dẫn Người đến một triền đồi, nơi họ xây thành, để xô Người xuống vực. Nhưng Người tiến qua giữa họ mà đi.

Ðó là lời Chúa.

 

Chú giải về 2 Các Vua 5,1-15

Nhân vật trung tâm trong Bài Đọc Thứ Nhất hôm nay là Naaman, một tướng lĩnh quân đội người Syria dưới thời vua Aram, có lẽ là Ben-Hadad II. Ông được vua trọng vọng vì những chiến thắng quân sự, mà Kinh Thánh cho là nhờ quyền năng của Đức Chúa Trời. Theo quan điểm của tác giả, chiến thắng phải được quy cho Đức Chúa Trời của Israel, Đấng được xem là người cai trị và kiểm soát số phận của tất cả các quốc gia, chứ không chỉ riêng Israel.

Naaman là người mắc bệnh phong. Kinh Thánh Tân Giê-ru-sa-lem gọi tình trạng của ông là “bệnh ngoài da nguy hiểm” bởi vì, dù là bệnh gì đi nữa, dường như nó không ngăn cản Naaman tiếp xúc gần gũi với mọi người. Vào thời cổ đại, bệnh phong thực sự, thật bi thảm cho nạn nhân, thường bị nhầm lẫn với các bệnh ngoài da mãn tính khác.

Mặc dù Israel đã ký kết hiệp ước hòa bình với người Aram dưới thời vua Ahab, vẫn còn những cuộc xung đột nhỏ ở biên giới giữa hai nước để giành quyền kiểm soát một nơi gọi là Ramoth Gilead. Những sự kiện này diễn ra sau một trận chiến mà vua Ahab đã bị giết. Chính trong một trong những cuộc giao tranh đó mà một cô gái Israel trẻ tuổi đã bị bắt làm tù binh. Cô gái này sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc chữa lành bệnh cho Naaman.

Chúng ta có thể dừng lại và suy ngẫm một chút về cô gái trẻ này. Mặc dù chỉ là một nô lệ bình thường, cô ấy đã đóng một vai trò quan trọng trong việc chữa lành và cùng với nhà tiên tri Elisha khắc khổ, đã tạo nên một sự tương phản đáng kinh ngạc với sự giàu có phô trương của Naaman - sự giàu có không hề đóng vai trò gì trong việc giúp ông được phục hồi sức khỏe.

Cô biết về nhà tiên tri Elisha, người đang sống ở Samaria và đề nghị chủ nhân của mình nên đến gặp ông để được chữa lành. Vua Ben-Hadad đã hoàn toàn chấp thuận cho Naaman đến Samaria gặp Elisha và hứa sẽ viết thư giới thiệu cho vua Joram của Israel. Vua Syria rõ ràng tin rằng Ê-li-sa thuộc quyền của Giô-ram và chỉ có thể mua chuộc sự phục vụ của nhà tiên tri bằng một món quà hậu hĩnh—do đó mới có 10 ta-lê bạc (một số tiền khổng lồ), 6.000 shekel vàng và 10 bộ lễ phục mà Na-a-man mang theo. Ông ta nghĩ rằng ơn chữa bệnh của Chúa chỉ có thể mua được bằng tiền.

Mặt khác, vua Giô-ram kinh hãi trước điều này và xé quần áo trong tuyệt vọng. Niềm tin của ông vào sức mạnh chữa bệnh của Chúa quá yếu ớt đến nỗi ông nghĩ rằng Ben-Hadad chỉ đang tìm cớ gây chiến bằng cách yêu cầu điều hiển nhiên là không thể—chữa khỏi bệnh phong. Nhưng khi Ê-li-sa nghe tin, ông quở trách nhà vua vì đã không tham khảo ý kiến ​​nhà tiên tri của mình.

Na-a-man lúc này đến với tất cả sự huy hoàng của một người ở vị trí cao quý, với ngựa và xe ngựa. Ông ta sẽ làm cho nhà tiên tri choáng ngợp bởi sự hiện diện, quyền lực và sự phô trương giàu có của mình. Chắc hẳn ông ta đã khá ngạc nhiên khi được nhà tiên tri cho biết mình phải làm gì. Và điều ông phải làm là tắm bảy lần trong sông Jordan. Ê-li-sa nói rõ rằng sức mạnh chữa lành đến từ quyền năng của Đức Chúa Trời của Ít-ra-en, nhưng chỉ khi vị tướng làm theo những gì nhà tiên tri bảo.

Bản thân nhà tiên tri không hẳn là một người chữa bệnh. Việc tắm rửa theo nghi lễ được thực hành trong các tôn giáo phương Đông như một nghi thức thanh tẩy, và con số bảy thường được biết đến như một biểu tượng của sự trọn vẹn. Na-a-man phải tắm trong dòng nước bùn của sông Jordan, cho thấy không có mối liên hệ tự nhiên nào giữa việc tắm rửa và sự chữa lành mong muốn. Có lẽ điều đó cũng ngụ ý rằng người ta cần phải đi qua sông Jordan, như dân Ít-ra-en đã làm (xem Giô-suê 3-4), để nhận được sự chữa lành từ Đức Chúa Trời của Ít-ra-en. Rất lâu sau đó, Chúa Giê-su cũng sẽ đi qua dòng nước sông Jordan và được tràn đầy Thánh Linh của Cha Ngài.

Naaman cảm thấy điều này là một sự xúc phạm đến phẩm giá của mình. Ông mong đợi nhà tiên tri sẽ ra gặp ông, vẫy tay một cách kỳ diệu trên những chỗ bị bệnh và chữa lành ngay lập tức. Thay vào đó, ông phải làm theo lời một người mà ông coi là thuộc hạ ngoại quốc. Và tệ hơn nữa, ông bị yêu cầu tắm ở sông Jordan. Vậy những con sông chảy qua Damascus—sông Abana và Pharpar—có vấn đề gì? Sông Abana được người Hy Lạp gọi là "Sông Vàng" và ngày nay thường được xác định là sông Barada, bắt nguồn từ dãy núi Anti-Lebanon và chảy qua thành phố Damascus. Sông Pharpar chảy về phía đông từ núi Hermon, ngay phía nam Damascus. Trên thực tế, nước của những con sông này sạch sẽ hơn nhiều so với nước đục ngầu của sông Jordan. Nhưng đó chính là điểm mấu chốt—không phải nước mang lại sự chữa lành.

Bị xúc phạm sâu sắc, Naaman quay lưng bỏ về nhà. Nhưng các đầy tớ của ông nài nỉ ông. Xét cho cùng, nếu Naaman được yêu cầu làm điều gì khó khăn, ông cũng sẽ làm. Tại sao không vâng lời nhà tiên tri khi ông ấy yêu cầu một điều dễ dàng như vậy? Naaman gạt bỏ lòng kiêu hãnh, đi đến sông bảy lần và khi trở ra, da ông ta giống như da của một đứa trẻ sơ sinh. Ông ta được tái sinh cả về thể xác lẫn tinh thần.

Tuy nhiên, chúng ta cần nhận thức rằng câu chuyện này còn có một ý nghĩa sâu sắc hơn. Naaman, người ngoại đạo phục tùng mệnh lệnh của Đức Chúa thông qua nhà tiên tri của Ngài, được nêu lên như một sự tương phản với một Israel bất tuân, vẫn còn dao động trong lòng trung thành chia rẽ giữa Đức Chúa và Baal. Phước lành của Chúa chỉ có thể tìm thấy trong sự phục tùng hoàn toàn ý muốn và mệnh lệnh của Ngài. Trong bài Phúc Âm hôm nay, Chúa Giê-su sẽ tự mình nêu lên điểm này, khiến những người Do Thái mà Ngài đang nói chuyện cùng vô cùng tức giận. Bài học rõ ràng của câu chuyện được thể hiện ở câu cuối cùng khi, sau khi được chữa lành, Naaman trở lại với lòng biết ơn đối với Elisha và nói:

Bây giờ tôi biết rằng không có Đức Chúa Trời nào trên khắp trái đất ngoại trừ ở Israel…

Một bài học nhỏ cho tất cả chúng ta xuất phát từ sự phẫn nộ của Naaman khi bị bảo phải tắm bảy lần trong sông Jordan. Sự khôn ngoan đến từ những người nô lệ trong nhà ông, những người đã nói với chủ của họ:

…nếu nhà tiên tri đã ra lệnh cho ông làm điều gì khó khăn, ông chẳng lẽ không làm sao? Huống chi, khi tất cả những gì ông ấy nói với ông là: ‘Hãy tắm rửa và được sạch sẽ’?

Chúng ta thường không nhận thấy Chúa đến trong cuộc sống của mình vì những định kiến ​​và điểm mù của chúng ta biết bao?

Phải hiểu từ đoạn Kinh Thánh này rằng người chữa lành thực sự không phải là Elisha, cũng không phải là dòng nước đục ngầu của sông Jordan, mà chính là Đức Chúa Trời. Và sự chữa lành là kết quả, không phải của việc tắm rửa trong sông, mà là sự phục tùng và vâng lời cuối cùng của Naaman đối với người phát ngôn của Chúa. Chính sự thiếu vắng thái độ này từ phía người dân Nazareth (được nhắc đến trong bài Phúc Âm hôm nay) đã ngăn cản Chúa Giê-su chữa lành dân chúng trong chính thành phố của Ngài.

 

Chú giải về Luca 4,24-30

Phúc Âm này, và câu chuyện về người phụ nữ Samari (Gioan 4,1-42), đều được liên kết bởi câu chuyện được kể trong Bài đọc thứ nhất hôm nay về Naaman, một vị tướng người Sy-ri, người đã được tiên tri Ê-li-sa chữa lành một cách kỳ diệu.

Phúc Âm này là phần thứ hai của cảnh tượng trong hội đường ở Na-da-rét, nơi Chúa Giê-su chính thức tuyên bố sứ mệnh của Ngài với tư cách là Đấng Mê-si-a, Đấng Cứu Thế và Đấng Giải Phóng. Phản ứng đầu tiên là sự kinh ngạc rằng Chúa Giê-su, người cùng thành phố với họ, lại có thể nói với quyền năng như vậy:

Mọi người đều khen ngợi Ngài và kinh ngạc về những lời ân điển từ miệng Ngài. (Luca 4,22)

Họ kinh ngạc, nhưng không có đức tin thực sự nơi Ngài. Sự quen thuộc đã làm họ mù quáng trước danh tính thực sự của Ngài, và họ từ chối Ngài. Đối với họ, Ngài chỉ là “Joe, con trai của người thợ mộc”.

Chúa Giê-su nói rằng Ngài không ngạc nhiên trước sự đón tiếp này:

Thật vậy, ta nói cùng các ngươi, không một tiên tri nào được chấp nhận ở quê hương mình.

 Sau đó, Ngài đưa ra hai ví dụ từ cuộc đời của hai vị tiên tri nổi tiếng trong Cựu Ước. Đó không hẳn là những ví dụ về việc các tiên tri không được dân tộc mình đón nhận, mà là về việc các tiên tri tiếp cận với các dân tộc khác, những người không tin.

Khi có nạn đói lớn trong dân Israel, một góa phụ ở Sidon đã được Ê-li-a giúp đỡ. Sidon là nơi Chúa Giê-su chữa lành con gái của một người phụ nữ ngoại đạo. Chúa Giê-su nói rằng có nhiều người mắc bệnh phong ở Israel, nhưng Ê-li-sa được sai đến để chữa lành Na-a-man người Sy-ri, một người ngoại đạo khác.

Những người nghe Chúa Giê-su rất tức giận trước những lời lẽ có vẻ kiêu ngạo và xúc phạm. Trong tâm trí họ, họ không phải đang từ chối một vị tiên tri, mà là một kẻ mạo danh. Họ thấy những lời nhận xét của Ngài về Ê-li-a và Ê-li-sa rất đáng phản đối.

Những lời nhắc đến Ê-li-a và Ê-li-sa giúp nhấn mạnh hình ảnh Chúa Giê-su mà Lu-ca khắc họa như một vị tiên tri giống như những người đi trước Ngài. Chúng cũng đặt nền tảng cho sứ mệnh tương lai của Sứ đồ đối với dân ngoại.

Chúng ta cũng rất dễ không nhận ra tiếng nói của Chúa trong một số người, những người mà thực tế—dù họ có nhận thức được điều đó hay không—đang truyền đạt một thông điệp từ Ngài. Giống như người dân Nazareth, chúng ta có thể nghĩ rằng mình biết họ quá rõ đến nỗi không cần phải lắng nghe họ. Chúng ta cảm thấy không thể tưởng tượng được rằng Chúa lại có thể nói chuyện với chúng ta thông qua những người như vậy. Cần lưu ý rằng điều này có lẽ xảy ra nhiều nhất với những người mà chúng ta gặp mỗi ngày trong cuộc sống.

 

https://livingspace.sacredspace.ie/l1032g/

 

 

Suy Niệm: Đức tin trong đời thường

Đức tin là ánh sáng giúp ta nhìn thấy những gì mắt thường không thấy hay khó thấy.

Mắt thường chỉ nhìn những gì lớn lao. Mắt đức tin nhìn những gì bé nhỏ. Chúa Giêsu dạy ta hãy biết nhìn những gì bé nhỏ. Như cánh chim sẻ trên bầu trời. Như bông hoa huệ ngoài đồng. Bé nhỏ nhưng lại tuyệt vời nói lên sự quan phong của Chúa Cha.

Mắt thường chỉ nhìn những gì may mắn. Mắt đức tin mới biết nhìn những gì thiệt thòi. Bá góa Sa-rép-ta đã tin nên dám chấp nhận thiệt thòi. Vì tin tiên tri Ê-li-a nên bà đã dám làm bánh cho vị tiên tri ăn trước. Đây là việc làm nhỏ nhoi nhưng đức tin thật lớn. Dám đánh cuộc cả mạng sống mình.

Mắt thường chỉ nhìn những gì lạ lùng. Mắt đức tin biết nhìn những gì quen thuộc bình thường trong đời sống. Người ta dễ thần tượng những người xa lạ. Người có đức tin thật sẽ biết thấy Chúa trong những gì quen thuộc bình thường trong đời sống hằng ngày. Dân làng Na-za-reth không tin Chúa Giê-su vì biết rõ gốc gác tầm thường của Người.

Tướng Na-a-man đã có đức tin. Dám tin người giúp việc cho mình. Đức tin hành động cụ thể. Nên ông không ngại đường xa, mang theo cả lễ vật lớn lao để ra mắt vị tiên tri. Và nhất là ông đã chấp nhận những việc tầm thường. Đó là tắm dưới sông 7 lần.

Mắt thường không thấy Chúa đâu. Mắt đức tin thấy Chúa trong mọi sự. Ga-ga-rin, khi lên mặt trăng, đã tuyên bố: “Tôi không thấy Thiên Chúa đâu cả”. Trái lại Amstrong, người đầu tiên đặt chân lên mặt trăng, đã đọc kinh Lạy Cha để cảm tạ Chúa. Newton, nhà thiên văn học lừng lẫy, khi quan sát bầu trời đầy sao đã thốt lên: Tôi thấy Chúa đi qua viễn vọng kính của tôi.

Có lẽ chúng ta từng kỳ vọng được có đức tin lớn lao như dám chịu tử đạo, đi rao giảng Tin Mừng khắp nơi… Nhưng hôm nay Lời Chúa mời gọi tôi hãy có đức tin trong đời thường để nhìn thấy Chúa trong mọi sự và trong mọi người, trong những sự bé nhỏ, những con người tầm thường, trong những khó khăn thử thách ta gặp phải, những thất bại cay chua, những thiệt thòi đau xót. Đó mới là đức tin thật.

(TGM Giuse Ngô Quang Kiệt)