13/09/2026
CHÚA NHẬT 24 THƯỜNG
NIÊN năm A
Bài Ðọc I: Hc 27, 33 – 28, 9
“Hãy tha thứ cho kẻ làm hại ngươi, thì khi ngươi cầu nguyện,
ngươi sẽ được tha”.
Trích sách Huấn Ca.
Thịnh nộ và giận dữ, cả hai đều đáng ghê tởm, người có tội đều
mắc cả hai. Ai muốn báo thù, sẽ bị Chúa báo thù, và Chúa nghiêm trị tội lỗi nó.
Ngươi hãy tha thứ cho kẻ làm hại ngươi, thì khi ngươi cầu nguyện, ngươi sẽ được
tha. Người này tích lòng giận ghét người kia, mà dám xin Chúa cứu chữa sao? Nó
chẳng thương xót người đồng loại với nó, mà còn cầu xin tha thứ tội lỗi nó làm
sao? Nó là xác thịt mà tích lòng thịnh nộ, thì dám xin Chúa tha thứ làm sao? Ai
sẽ khẩn cầu cho tội ác nó?
Ngươi hãy nhớ đến điều sau hết, và chấm dứt hận thù: hãy nhớ
đến sự hư nát và sự chết, hãy trung thành với các giới răn. Hãy nhớ kính sợ
Thiên Chúa, và đừng giận ghét kẻ khác. Hãy nhớ đến giao ước của Ðấng Tối Cao,
và hãy bỏ qua sự lầm lỗi của kẻ khác.
Ðó là lời Chúa.
Ðáp Ca: Tv 102, 1-2. 3-4. 9-10. 11-12
Ðáp: Chúa là Ðấng
từ bi và hay thương xót, chậm bất bình và hết sức khoan nhân
Xướng: Linh hồn
tôi ơi, hãy chúc tụng Chúa, toàn thể con người tôi, hãy chúc tụng thánh danh
Người. Linh hồn tôi ơi, hãy chúc tụng Chúa, và chớ khá quên mọi ân huệ của Người.
Xướng: Người đã
thứ tha cho mọi điều sai lỗi, và chữa ngươi khỏi mọi tật nguyền. Người chuộc mạng
ngươi khỏi chỗ vong thân; Người đội đầu ngươi bằng mão từ bi, ân sủng.
Xướng: Người
không chấp tranh triệt để, cũng không đời đời giữ thế căm hờn. Người không xử với
chúng tôi như chúng tôi đắc tội, và không trả đũa theo điều oan trái chúng tôi.
Xướng: Nhưng cũng
như trời xanh cao vượt trên trái đất, lòng nhân hậu Người còn siêu việt hơn thế
trên kẻ kính sợ Người. Cũng như từ đông sang tây xa vời vợi, Người đã ném tội lỗi
xa khỏi chúng tôi.
Bài Ðọc II: Rm 14, 7-9
“Dù chúng ta sống hay chết, chúng ta đều thuộc về Chúa”.
Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Rôma.
Anh em thân mến, không ai trong anh em được sống cho mình,
và cũng không ai chết cho mình. Vì nếu chúng ta sống, là sống cho Chúa; nếu
chúng ta chết, là chết cho Chúa. Vậy, dù sống hay chết, chúng ta đều thuộc về
Chúa. Vì lẽ ấy, nếu Ðức Kitô đã chết và sống lại, là để cai trị kẻ sống và kẻ
chết.
Ðó là lời Chúa.
Alleluia: Ga 6, 64b và 69b
Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa, lời của Chúa là thần trí và
là sự sống, Chúa có lời ban sự sống đời đời. – Alleluia.
Phúc Âm: Mt 18, 21-35
“Thầy không bảo con phải tha đến bảy lần, nhưng đến bảy
mươi lần bảy”.
Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.
Khi ấy, Phêrô đến thưa cùng Chúa Giêsu rằng: “Lạy Thầy, khi
anh em xúc phạm đến con, con phải tha thứ cho họ mấy lần. Có phải đến bảy lần
không?” Chúa Giêsu đáp: “Thầy không bảo con phải tha đến bảy lần, nhưng đến bảy
mươi lần bảy.
“Về vấn đề này, thì Nước Trời cũng giống như ông vua kia muốn
tính sổ với các đầy tớ. Trước hết, người ta dẫn đến vua một người mắc nợ mười
ngàn nén bạc. Người này không có gì trả, nên chủ ra lệnh bán y, vợ con và tất cả
tài sản của y để trả hết nợ. Người đầy tớ liền sấp mình dưới chân chủ và van
lơn rằng: “Xin vui lòng cho tôi khất một kỳ hạn và tôi sẽ trả cho ngài tất cả”.
Người chủ động lòng thương, trả tự do và tha nợ cho y.
“Khi ra về, tên đầy tớ gặp một người bạn mắc nợ y một trăm bạc:
Y tóm lấy, bóp cổ mà nói rằng: “Hãy trả nợ cho ta”. Bấy giờ người bạn sấp mình
dưới chân và van lơn rằng: “Xin vui lòng cho tôi khất một kỳ hạn, tôi sẽ trả hết
nợ cho anh”. Y không nghe, bắt người bạn tống giam vào ngục, cho đến khi trả nợ
xong.
“Các bạn y chứng kiến cảnh tượng đó, rất khổ tâm, họ liền đi
thuật với chủ tất cả câu truyện. Bấy giờ chủ đòi y đến vào bảo rằng: “Tên đầy tớ
độc ác kia, ta đã tha hết nợ cho ngươi, vì ngươi đã van xin ta; còn ngươi, sao
ngươi không chịu thương bạn ngươi như ta đã thương ngươi?” Chủ nổi giận, trao y
cho lý hình hành hạ, cho đến khi trả hết nợ.
“Vậy Cha Ta trên trời cũng xử với các con đúng như thế, nếu
mỗi người trong các con không hết lòng tha thứ cho anh em mình”.
Ðó là lời Chúa.
Chú giải về Huấn Ca
27,33—28,9; Rôma 14,7-9; Mátthêu 18,21-35
Bài Tin Mừng Chúa Nhật tuần trước, cũng thuộc cùng chương với
bài hôm nay, nói về việc sửa lỗi cho anh em và sự cần thiết phải loại trừ một thành
viên khỏi cộng đồng Kitô hữu trong những trường hợp nhất định. Đó là trường hợp
một người cứ khăng khăng hành xử hoàn toàn trái ngược với các giá trị của cộng
đồng—một cộng đồng có tầm nhìn sống dựa trên Tin Mừng. Việc loại trừ như vậy có
thể là cần thiết để cộng đồng trở thành chứng nhân đáng tin cậy cho Tin Mừng và
được nhìn nhận là Thân Thể hữu hình của Đức Kitô. Tuy nhiên, sự loại trừ này
không nhất thiết phải là vĩnh viễn, và thực tế là người ta hy vọng nó sẽ không
kéo dài mãi. Ngay khi có dấu hiệu ăn năn, người phạm lỗi cần được đón nhận trở
lại và được giúp đỡ để tái hòa nhập vào cộng đồng.
Vì thế, bài Tin Mừng hôm nay nói về sự tha thứ. Phêrô, người
đang bắt đầu học theo cách hành xử của Thầy mình, đã hỏi xem ông nên tha thứ
bao nhiêu lần—có phải là bảy lần không? Con số đó nghe có vẻ khá rộng lượng.
Nhưng chừng đó vẫn chưa đủ rộng lượng đối với Chúa Giêsu; Ngài phán:
Không phải bảy lần, mà
là bảy mươi bảy lần.
Nói cách khác, người ta cần phải tha thứ không giới hạn.
Câu chuyện về hai người đầy tớ
Và để làm rõ ý của mình, Chúa Giêsu kể tiếp câu chuyện về một
vị vua và hai người đầy tớ mắc những khoản nợ chênh lệch nhau rất lớn. Một người
nợ nhà vua một khoản tiền khổng lồ và theo lẽ thường, anh ta phải bị tống giam
vào ngục cho đến khi trả hết nợ—một điều mà anh ta khó lòng thực hiện được. Sau
khi khẩn khoản nài xin, anh ta được nhà vua xóa sạch nợ. Rời khỏi chỗ nhà vua,
chính người đầy tớ ấy lại đi đòi nợ một người bạn đồng nghiệp đang nợ mình một
khoản tiền tương đối nhỏ. Vì người đầy tớ thứ hai không thể trả nợ ngay lập tức,
anh ta liền bị tống giam. Khi hay tin, nhà vua đã giao người đầy tớ thứ nhất
cho bọn lý hình tra tấn cho đến khi trả hết nợ. Thông điệp thật rõ ràng:
Cha của Thầy ở trên trời
cũng sẽ đối xử với mỗi người trong anh em như vậy, nếu anh em không tha thứ cho
anh chị em mình từ đáy lòng.
Thiên Chúa tha thứ cho chúng ta một cách vô hạn. Nếu chúng
ta muốn trở nên giống Ngài—và đó chính là ơn gọi của đời ta—thì chúng ta cũng
phải hành động như vậy. Và đây không chỉ là một lời khuyên đơn thuần; sự cứu rỗi
của chính chúng ta còn tùy thuộc vào điều đó.
Sự báo thù thuộc về Ta
Điều mà Chúa Giê-su lên án được làm sáng tỏ trong Bài Đọc Một
hôm nay, trích từ sách Huấn Ca:
Cơn giận và sự phẫn nộ
là những điều ghê tởm, vậy mà kẻ tội lỗi lại cứ khư khư giữ lấy. Kẻ hay báo thù
sẽ phải đối mặt với sự báo thù của Chúa. Hãy tha thứ cho người lân cận những lỗi
lầm họ đã gây ra, và khi ấy, tội lỗi của chính bạn cũng sẽ được tha thứ khi bạn
cầu nguyện.
Và hãy lưu ý rằng tác giả nói khi ta tha thứ cho anh chị em
mình, thì chính tội lỗi của ta—chứ không phải tội lỗi của họ—mới là điều được
Thiên Chúa tha thứ.
Có ai lại nuôi lòng giận dữ với người khác mà vẫn mong chờ sự
chữa lành từ Chúa không? Nếu con người không có lòng thương xót đối với những
người đồng loại, liệu họ có thể tìm kiếm sự tha thứ cho tội lỗi của chính mình
chăng? Nếu những phàm nhân cứ nuôi lòng phẫn nộ, thì ai sẽ dâng lễ đền tội cho
họ? Hãy nhớ đến ngày cuối đời và gạt bỏ lòng thù hận; hãy nhớ đến sự hư nát và
cái chết để sống trung thành với các điều răn. Hãy nhớ đến các điều răn và đừng
giận dữ với người lân cận; hãy nhớ đến giao ước của Đấng Tối Cao và bỏ qua những
lỗi lầm.
Cách thức tha thứ
Nếu lòng căm thù và oán giận chẳng mang lại kết quả gì, thì
ta nên nói gì về sự tha thứ? Liệu đó chỉ đơn thuần là việc nhắm mắt làm ngơ trước
những gì người khác làm với ta hay với người khác? Phải chăng ta chỉ cần nói:
"Ồ, không sao đâu! Quên chuyện đó đi!"? Liệu ta có thể nhắm mắt làm
ngơ trước tội giết người, bạo lực, ngược đãi thể xác, sự gian dối và tham nhũng
nghiêm trọng, lạm dụng tình dục và sự bội bạc trong hôn nhân? Điều đó không thể
chấp nhận được theo tinh thần Tin Mừng Chúa Nhật tuần trước; Tin Mừng dạy rằng
nếu một người không chịu hối cải về những tổn hại mà họ đã gây ra, thì:
…hãy coi người ấy như
dân ngoại và kẻ thu thuế. (Mt 18,17)
Trong các sách Tin Mừng, sự tha thứ luôn đi đôi với nỗ lực
hòa giải và chữa lành cá nhân. Nó cũng bao hàm tình yêu vô điều kiện (tiếng Hy
Lạp là *agape*)—tình yêu của Thiên
Chúa, Đấng cho mặt trời mọc và mưa rơi xuống trên cả người lành lẫn kẻ dữ. Sự
tha thứ theo tinh thần Tin Mừng, cũng như cách Thiên Chúa hành động, không chỉ
đơn thuần là bỏ qua lỗi lầm đã phạm, mà còn là nỗ lực đưa người lầm lỗi trở về.
Các dụ ngôn về người mục tử nhân lành và con chiên lạc, người phụ nữ và đồng bạc
bị mất, hay người cha nhân hậu và đứa con hoang đàng cho chúng ta thấy cách
Thiên Chúa hành động—và cách chúng ta cũng nên hành động.
Điều quan trọng cần lưu ý ở đây là đức tin của chúng ta
không chỉ xoay quanh những hành động tốt hay xấu, mà còn là vấn đề của các mối
tương quan. Tha thứ không phải là xóa bỏ những hành động sai trái đã qua (“Chuyện
đã rồi thì không thể thay đổi được”), mà là khôi phục những mối tương quan bị rạn
nứt, là sự chữa lành và hòa giải.
Bí tích Hòa giải
Vì vậy, giờ đây chúng ta không nói về “Bí tích Xưng tội” hay
“Bí tích Thống hối”, mà nói về Bí tích Hòa giải. Bí tích này không phải là việc
xóa sạch những hành động trong quá khứ như thể chúng chưa từng tồn tại—điều mà
nhiều người vẫn lầm tưởng. Thay vào đó, đây là việc quay trở về và khôi phục mối
tương quan với Thiên Chúa cũng như với tất cả những ai đã bị tổn thương (và có
thể vẫn đang đau khổ) bởi tội lỗi hay sự thiếu sót trong tình yêu thương của
chúng ta.
Và cũng như chúng ta mong đợi Thiên Chúa đón nhận mình trở lại
vòng tay yêu thương của Ngài hết lần này đến lần khác mà không giới hạn, thì
Ngài cũng mong đợi chúng ta sẵn sàng làm điều tương tự đối với người khác. Tất
nhiên, đó có thể là một quá trình lâu dài. Giống như Thiên Chúa, giống như người
cha trong dụ ngôn, chúng ta thường phải kiên nhẫn, yêu thương và hy vọng chờ đợi
bước ngoặt thay đổi nơi người đã làm tổn thương mình.
Như bài Tin Mừng đầu tuần này đã nhắc nhở, những người làm tổn
thương chúng ta—những “kẻ thù” của chúng ta—là những người cần lời cầu nguyện của
chúng ta nhất; họ cần ân phúc của Thiên Chúa để làm mềm lòng họ. Và khi điều đó
xảy ra, chúng ta cần sẵn sàng đón nhận lại anh chị em mình, cũng như chúng ta
mong đợi Thiên Chúa đón nhận lại chính mình khi chúng ta nói lời “Xin lỗi” với
Ngài.
https://sacredspace.com/commentary/oa241/
Điểm đặc biệt trong đời sống Kitô hữu là mỗi người được Lời
Chúa trong Chúa Nhật 24 nhắc nhở rõ ràng là sự tha thứ cho nhau. Bài đọc thứ nhất
trích từ sách Huấn Ca (Hc 27,33-28,9), loan báo trước giáo huấn của Chúa Giêsu
trong Phúc Âm, giáo huấn về sự tha thứ cho những lỗi phạm của anh em: "Xin
tha nợ chúng con như chúng con cũng tha kẻ có nợ chúng con".
Bài Phúc Âm thánh Mátthêu cho chúng ta biết sự tha thứ cho
anh em được Chúa nói rõ ràng trong câu trả lời cho Thánh Phêrô đến hỏi Chúa:
"Tôi phải tha thứ bao nhiêu lần, đến bảy lần chăng?". Phêrô đến với
Chúa bằng một tâm thức câu nệ hình thức, tâm thức của luật dân Chúa đang tuân
giữ và ông nghĩ rằng, tha thứ đến bảy lần là đã làm trọn luật Chúa dạy. Noi
gương của Thiên Chúa như đã được kể lại trong sách Cách Ngôn: "Thiên Chúa
luôn tha thứ cho người công chính bảy lần" (Cn 24,16). Tha thứ bảy lần là
tha thứ có giới hạn, nhưng Chúa Giêsu đã trả lời không phải bảy lần mà là bảy
mươi lần bảy. Cách nói bảy mươi lần bảy cũng là cách nói được dùng trong sách
Sáng Thế Ký (x. St 4, 24), có nghĩa là tha thứ luôn luôn, không có giới hạn,
không có tính toán.
Đoạn Phúc Âm thánh Mátthêu được trích lại nằm trong toàn bộ
chương XVIII nói về những đặc điểm nếp sống mới của những đồ đệ Chúa Kitô, và nền
tảng cho nếp sống mới là căn cứ theo mẫu gương của Thiên Chúa Cha:
"Chúng con hãy nên trọn lành như Cha các con ở trên trời là Đấng trọn
lành" (Mt5,48). Mỗi một thái độ sống của người đồ đệ Chúa đều được Chúa
qui hướng về việc bắt chước theo mẫu gương của Thiên Chúa Cha.
Chính vì thế mà để làm nổi bật khía cạnh đặc điểm tha thứ
cho anh em, Chúa Giêsu đã kể một dụ ngôn để diễn tả thái độ của Thiên Chúa Cha
như ông chủ tha thứ cho người tôi tớ vì tình thương hơn là chính người tôi tớ
tha thứ cho bạn của mình, vậy chúng ta cũng phải luôn luôn tha thứ cho anh em
mình, cho những người xúc phạm hay làm tổn thương đến chúng ta bằng cách này
hay cách khác.
Đặc điểm thứ hai cần lưu ý là mối liên quan giữa
nếp sống Kitô và lời cầu nguyện. Điều này được nhắc đến trong bài đọc
thứ nhất, đó là sự liên kết giữa cuộc sống hàng ngày và đời sống cầu nguyện, vì
tha thứ cho kẻ làm hại đến mình thì con người sẽ được tha thứ như vậy. Không thể
không có tha thứ đích thực nếu không tuân giữ luật Chúa dạy. Các tiên tri nhiều
lần đã lên tiếng cảnh cáo những thái độ sống giả hình, đó là dâng lễ vật lên
Thiên Chúa mà vẫn hà hiếp, áp bức anh chị em xung quanh: "Thiên Chúa muốn
tình thương hơn là lễ vật" (Mt12,7). Và: "Khi các con đến dâng của lễ
mà nhớ có điều gì bất bình với anh em thì hãy bỏ của lễ lại mà đi làm hòa với
anh em con trước đã, rồi hãy đến dâng lễ vật" (Mt5,23-24). Giáo huấn này
được Chúa Giêsu nhấn mạnh hơn nữa khi Ngài đưa nó vào lời kinh Lạy Cha mà Ngài
đã dạy cho các Tông Đồ: "Xin Cha tha nợ chúng con như chúng con cũng tha kẻ
có nợ chúng con".
Tha thứ là một điều rất dễ nói nhưng lại rất khó thực
hành. Vào thời hậu thế chiến thứ hai bên Âu Châu, cô Coritanbum, người
sống sót từ trại tập trung Đức Quốc Xã đã đi khắp nơi để giảng thuyết về sự tha
thứ và hòa giải. Khi thế chiến thứ hai bùng nổ, gia đình của cô Coritanbum sinh
sống ở Amsterdam, Hòa Lan, sống nhờ cửa tiệm làm và bán đồng hồ. Khi quân đội Đức
Quốc Xã chiếm Hòa Lan thì gia đình cô dấn thân trợ giúp người Do Thái, và hậu
quả là có người chỉ điểm làm cho toàn gia đình cô bị bắt vào trại tập trung, chỉ
còn lại một mình cô sống sót tại trại tập trung mà thôi.
Sau thế chiến thứ hai, cô đi khắp nơi bên Âu Châu để giảng
thuyết về sự tha thứ và hòa giải. Một hôm sau buổi thuyết trình tại Munich, Miền
Nam nước Đức, một người đứng lên cám ơn cô về bài thuyết trình thật hay, nhưng
cô chết điếng người khi nhận ra người đàn ông sắp đưa tay ra bắt lấy cô chính
là người lính Đức Quốc Xã trước kia canh trại tập trung, đã giam giữ cô và gia
đình. Cô bỗng chốc nhớ lại tất cả những hành động bỉ ổi của người lính đã xúc
phạm đến con người, nhất là phẩm giá của những nữ tù nhân trong trại mà anh
lính này đã làm trước mắt cô ngày trước. Cô Coritanbum lúng túng không kịp đưa
tay ra bắt lấy tay người đã hành hạ mình, và lúc đó cô mới hiểu thấm thía nói dễ
nhưng làm khó. Chính lúc bấy giờ cô khám phá ra mình cũng chưa thật sự tha thứ
cho người đã xúc phạm đến mình trước đây.
Kinh nghiệm của cô Coritanbum cũng chính là kinh nghiệm của
mỗi người chúng ta hôm nay, dù hình thức có thể khác đi nhưng tựu trung nội
dung vẫn giống nhau. Khi nói về sự tha thứ, thường thì khuyên kẻ khác tha thứ rất
dễ, nhưng khi trực tiếp đối diện với kẻ xúc phạm đến mình, phải thực hành một
việc tha thứ cách cụ thể cho người đang đứng trước mặt mình thì quả thật khó
khăn vô cùng. Có thể chúng ta cũng không vượt qua được về những cảm xúc đó như
cô Coritanbum. Ông Alexande Box đã có lần nói: "Lầm lỗi là chuyện thường
tình của con người, nhưng tha thứ phải là chuyện của Thiên Chúa". Cần có sức
mạnh của Thiên Chúa chúng ta mới có thể tha thứ cho nhau được.
Phúc Âm hôm nay cho chúng ta thấy rõ vấn đề, không phải chỉ
giữ luật tha thứ như Phêrô nghĩ là tha thứ đến bảy lần, vì luật Môisen chỉ dạy
tha thứ có bảy lần mà thôi, nhưng hệ ở chỗ là tâm hồn luôn luôn tràn đầy tình
yêu thương để tha thứ cho anh em mình. Tha thứ đến bảy mươi lần bảy, nghìa là
tha thứ luôn luôn, chúng ta cần phải có tâm hồn như Chúa, tha thứ như Chúa,
không tính toán số lượng, số lần theo luật định, nhưng phải với tâm hồn đã được
ơn Chúa biến đổi là tha thứ vô hạn định.
Xin Chúa đến với chúng con ngày hôm nay trong Bí Tích Thánh
Thể, đặc biệt khi chúng con rước Chúa vào tâm hồn, chúng con xin Chúa biến đổi
tâm hồn chúng con được trở nên giống như Chúa, tâm hồn tràn đầy tình thương của
Chúa để chúng con tha thứ cho tha nhân như Chúa, xin Chúa gìn giữ mỗi người
chúng con trong đức tin mà chúng con tuyên xưng qua Kinh Tin Kính.
‘Sống Tin Mừng’--Radio
Veritas Asia
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét