13.10.2026: THỨ BA TUẦN XXVIII THƯỜNG NIÊN

 

13/10/2026

Thứ Ba tuần 28 thường niên

 

Bài Ðọc I: (Năm II) Gl 4, 31b – 5, 6

“Cắt bì là vô giá trị, nhưng chỉ có đức tin hoạt động bởi đức mến”.

Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Galata.

Anh em thân mến, chính để chúng ta được tự do mà Ðức Kitô đã giải thoát chúng ta. Anh em hãy đứng vững, đừng để bị đặt dưới ách nô lệ một lần nữa. Chính tôi đây, Phaolô, tuyên bố cho anh em rằng: Nếu anh em chịu cắt bì, thì Ðức Kitô chẳng làm nên công trạng gì cho anh em. Tôi chứng thực một lần nữa với mọi người nào chịu cắt bì rằng: họ bị bắt buộc phải giữ trọn cả lề luật. Anh em muốn công chính hoá bởi lề luật, thì anh em tự tách biệt khỏi Ðức Kitô, và đã mất ân sủng rồi.

Về phần chúng tôi, nhờ Thánh Thần và nại vào đức tin, chúng tôi mong chờ trông cậy sự công chính. Bởi chưng trong Ðức Giêsu Kitô, cắt bì hay không cắt bì đều vô giá trị, nhưng chỉ có đức tin hoạt động bởi đức mến.

Ðó là lời Chúa.

 

Ðáp Ca: Tv 118, 41. 43. 44. 45. 47. 48

Ðáp: Lạy Chúa, xin rủ lòng thương xót đến con (c. 41a).

Xướng: Lạy Chúa, xin rủ lòng thương xót đến con, xin ban ơn phù trợ theo lời Ngài đã hứa. 

Xướng: Xin đừng rút lời chân lý khỏi miệng con, vì con trông cậy vào sắc dụ của Ngài. 

Xướng: Con sẽ tuân giữ luật pháp Chúa luôn luôn, cho tới muôn ngàn đời và mãi mãi.

Xướng: Con sẽ bước đi trên đường rộng rãi, vì con tìm kiếm huấn lệnh của Ngài.

Xướng: Các chỉ thị Ngài làm cho con hoan lạc, đó là những điều con vẫn mến yêu. 

Xướng: Con giang tay cầu chỉ thị của Chúa, và con suy gẫm về những thánh chỉ của Ngài. 

 

Alleluia: Ga 6, 64b và 69b

Alleluia, alleluia! – Lạy Chúa, lời Chúa là thần trí và là sự sống; Chúa có những lời ban sự sống đời đời. – Alleluia.

 

Phúc Âm: Lc 11, 37-41

“Hãy bố thí, thì mọi sự sẽ nên trong sạch cho các ông”.

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.

Khi ấy, lúc Chúa Giêsu còn đang nói, thì có một người biệt phái mời Người dùng bữa tại nhà ông. Người đi vào và ngồi bàn ăn. Nhưng người biệt phái ngạc nhiên, nghĩ trong lòng rằng tại sao Người không rửa tay trước khi dùng bữa.

Bấy giờ Chúa phán cùng ông ấy rằng: “Này các ông, những người biệt phái, các ông lau rửa bên ngoài chén đĩa, nhưng nội tâm các ông đầy tham lam và gian ác. Hỡi những kẻ ngu dại, chớ thì Ðấng đã tạo thành cái bên ngoài, lại chẳng tạo thành cả cái bên trong sao? Hãy đem những cái bên trong ra mà bố thí, thì mọi sự sẽ nên trong sạch cho các ông”.

Đó là lời Chúa.

 

 

Chú giải về thư Ga-lát 5,1-6

Phao-lô tiếp tục nói với các tín hữu Ga-lát về sự tự do—một sự tự do mà họ không thể tìm thấy nếu cứ quay lại tuân giữ Luật pháp Môi-se:

Đấng Ki-tô đã giải phóng chúng ta để chúng ta được tự do.

Ước gì những lời ấy được viết thật lớn tại tất cả các nhà thờ của chúng ta! Người ta thường nghĩ rằng Ki tô giáo kìm hãm một cuộc sống con người "bình thường", hoặc cho rằng đó là một cuộc sống đầy gò bó chỉ vì mục đích được cứu rỗi trong tương lai.

Theo quan điểm của Phao-lô, việc quay lại tuân giữ các quy định của Luật pháp—điều mà một số nhà truyền giáo chủ trương giữ luật Do Thái đang thúc giục họ thực hiện—chính là bước lùi. Họ đang từ bỏ sự tự do mà họ đã nhận được nhờ Tin Mừng của Chúa Giê-su. Đó là sự tự do thoát khỏi lối sống dựa trên các quy tắc tuân thủ hình thức bên ngoài; nhiều quy tắc trong số đó rõ ràng do con người đặt ra và chẳng liên quan gì đến việc trở thành một con người trọn vẹn. Chính tư duy duy luật lệ đang len lỏi trở lại vào đời sống Hội Thánh đã khiến các nhà Cải chánh nhấn mạnh tầm quan trọng của đức tin nơi Đấng Ki-tô như là nền tảng của cuộc sống:

Vậy, hãy đứng vững và đừng để mình bị trói buộc lại dưới ách nô lệ.

Biến Luật pháp thành quy tắc sống nghĩa là chấp nhận một hình thức nô lệ. Khi cố gắng đáp ứng những đòi hỏi khắt khe của Luật pháp—điều mà hiếm ai có thể tuân giữ trọn vẹn—các tín hữu Ga-lát đang gánh một trọng trách nặng nề, một cái ách thực sự, chỉ khiến họ cảm thấy mình kém cỏi và đầy mặc cảm tội lỗi.

Trong Tin Mừng, Chúa Giê-su mời gọi chúng ta mang một cái ách hoàn toàn khác, một cái ách mà Ngài sẽ cùng mang với chúng ta (Mát-thêu 11,28-30). Đó là cái ách "dễ chịu" và "gánh nhẹ nhàng". Đó là cái ách của sự hoàn toàn phó thác vào Con Đường chân lý, sự chính trực và tình yêu thương của Ngài. Vì những yếu đuối của bản thân, việc bước đi theo con đường ấy đôi khi đòi hỏi ta phải từ bỏ những ham muốn thấp hèn, nhưng về lâu dài, việc mang cái ách này chỉ đem lại lợi ích. Nó đưa chúng ta về đúng nơi mình thuộc về và mang lại sự bình an đích thực. Cụ thể, Phao-lô khuyên các tín hữu Ga-lát đừng tuân theo đòi hỏi về việc cắt bì, vì tự bản chất, nghi thức này chẳng liên quan gì đến việc bước theo Chúa Giê-su. Hơn nữa, bất cứ ai chấp nhận chịu cắt bì theo nghi thức thì trên thực tế, họ buộc phải tuân giữ toàn bộ Luật pháp. Luật pháp là một thể thống nhất và người ta không thể chọn lựa tùy ý—hoặc là giữ tất cả, hoặc là không giữ gì cả. Hãy coi việc cắt bì như một loại bí tích biểu thị lòng trung thành tuyệt đối đối với Luật pháp Cựu Ước (tất nhiên, nó cũng mang ý nghĩa tương tự đối với các tôn giáo khác, chẳng hạn như Hồi giáo).

Một lần nữa, những ai tìm kiếm sự trọn vẹn và ơn cứu độ nơi việc tuân giữ Luật pháp thì thực chất đã tự tách mình khỏi Đấng Ki-tôt. Họ đã "đánh mất ân sủng". Họ tự đặt mình ra ngoài phạm vi ân huệ của Thiên Chúa, bởi vì việc đạt được ân huệ của Ngài nhờ tuân giữ luật pháp theo hình thức bên ngoài và việc phục tùng trong đức tin để yêu mến và phục vụ Đấng Ki-tô là hai điều loại trừ lẫn nhau.

Những người tuân giữ Luật pháp tin rằng, nhờ giữ luật một cách hoàn hảo, Thiên Chúa "mắc nợ" họ ơn cứu độ. Hình mẫu của họ là người Pha-ri-êui trong Tin Mừng, người đã tạ ơn Chúa vì nhờ tuân giữ Luật pháp một cách tỉ mỉ, ông ta không giống như những người khác (Lu-ca 18,9-14). Ông coi mọi đức hạnh mà mình tưởng tượng ra đều xuất phát từ chính bản thân mình. Ông nghĩ rằng Thiên Chúa hẳn phải biết ơn khi có những người như ông hiện diện. Tuy nhiên, những lời lẽ khinh miệt nhắm vào người thu thuế đứng phía sau đã bộc lộ rằng: dù hành vi bên ngoài của ông không có gì đáng trách, nhưng ông lại cách xa tình yêu và lòng trắc ẩn nội tâm mà việc bước theo Đấng Ki-tô đòi hỏi.

Mặt khác, những ai bước theo Chúa Giê-su đều hiểu rằng ơn cứu độ đến như một "ân sủng"—một món quà được ban tặng nhưng không mà không ai trong chúng ta có thể tự mình đạt được bằng công trạng; món quà ấy dành cho những ai hoàn toàn phó thác mình trong tay Chúa. Lý tưởng nhất là sự phó thác đó diễn ra trong suốt cuộc đời Kitô hữu của chúng ta, nhưng điều kỳ diệu là ngay cả khi sự phó thác ấy chỉ được thực hiện vào "giờ phút chót", thì ơn cứu độ vẫn được ban cho.

Tất nhiên, như chúng ta sẽ thấy trong bài đọc ngày mai, việc trì hoãn ngày đầu phục không phải là điều khôn ngoan; nhưng điều quan trọng là cánh cửa ấy không bao giờ đóng lại cho đến khi ta nhắm mắt lìa đời. Thiên Chúa không giữ một cuốn sổ kế toán; Ngài chỉ nhìn vào con người tôi trong giây phút hiện tại này mà thôi.

Vì vậy, chính nhờ đức tin vào Đức Kitô và sự đầu phục trong niềm tín thác đầy yêu thương (bản thân điều này cũng là một ân huệ!), mà chúng ta sống với niềm hy vọng vững chắc rằng mình được hòa giải và trở nên công chính trước mặt Thiên Chúa. Việc có chịu phép cắt bì hay không chẳng hề quan trọng chút nào. Cộng đoàn Kitô hữu mà Phaolô đang ngỏ lời bao gồm cả người Do Thái đã chịu phép cắt bì lẫn người dân ngoại chưa chịu phép cắt bì.

Phaolô đã diễn tả một cách thật tuyệt vời rằng:

…điều duy nhất có giá trị là đức tin hành động nhờ đức ái.

Đức tin không chỉ đơn thuần là sự chấp nhận bằng lý trí đối với những chân lý hay tín điều mà ta được bảo phải tin là đúng. Đức tin đòi hỏi sự phó thác trọn vẹn và vô điều kiện nơi Chúa Giêsu – Đấng là Chúa, là Đường, là Sự Thật và là Sự Sống.

Khi đức tin ấy trở nên mạnh mẽ và sống động, nó sẽ tự nhiên trổ sinh một lối sống tràn đầy tình yêu mến dành cho Thiên Chúa, cũng như lòng quan tâm và trắc ẩn đối với mọi người xung quanh. Người thực sự tự do là người luôn có khả năng đáp lại bằng tình yêu, lòng trắc ẩn, sự tha thứ và tinh thần hòa giải trước mọi con người và mọi hoàn cảnh trong cuộc sống của mình.

 

Chú giải về Luca 11,37-41

Chúa Giêsu tiếp tục nhấn mạnh điều cốt yếu trong mối tương quan giữa chúng ta với Thiên Chúa. Chúng ta bỏ qua một đoạn ngắn nói về các khía cạnh khác nhau của ánh sáng. Tóm lại, người Kitô hữu phải là người tràn ngập ánh sáng từ trong ra ngoài—chứ không giống như hạng người mà Chúa Giêsu sắp mô tả sau đây.

Ngài được một người thuộc phái Biệt Phái mời dùng bữa. Dường như Chúa Giêsu đã đi thẳng vào phòng ăn và ngả mình vào bàn tiệc để chuẩn bị dùng bữa. Người Biệt Phái kia đã rất sửng sốt vì Chúa Giêsu không rửa tay trước khi ăn. Tất nhiên, chúng ta được khuyến khích mạnh mẽ nên rửa tay trước khi ngồi vào bàn ăn. Nhưng ở đây, vấn đề không phải là chuyện vệ sinh, mà là nghi thức tẩy rửa. Chúa Giêsu đã không thực hiện một nghi thức tôn giáo do những người Do Thái nghiêm ngặt đặt ra, mặc dù nó không thực sự nằm trong Luật pháp. Quy tắc này có lẽ ban đầu mang mục đích vệ sinh. Việc gán cho nó tính chất tôn giáo giúp đảm bảo rằng nó được tuân thủ. Nhiều nghĩa vụ khác—một số nằm trong Luật Môsê như các quy định trong sách Lêvi—cũng dường như thuộc cùng loại này.

Rất có thể, trong sinh hoạt thường ngày, Chúa Giêsu sẽ không ngại thực hiện nghi thức này, nhưng có lẽ ở đây Ngài cố tình nêu lên một vấn đề. Điều đó cho phép Ngài hướng sự chú ý đến điều mà Ngài coi là tôn giáo giả tạo. Đức hạnh của một người không thể bị đánh giá qua việc người đó có thực hiện hay không một nghi thức bên ngoài.

Như Chúa Giêsu đã nói với người đàn ông này bằng một hình ảnh sống động: người Biệt Phái chú trọng làm sạch bên ngoài chiếc chén, trong khi bên trong lại chứa đầy mọi sự đồi bại và thối nát (như những suy nghĩ xét đoán trong tâm trí người đàn ông này và những âm mưu đen tối mà giới Biệt Phái nói chung đang nhắm vào Chúa Giêsu). Thiên Chúa quan tâm đến bên trong cũng nhiều như, hoặc thậm chí còn nhiều hơn, bên ngoài.

Thay vào đó, Chúa Giêsu phán:

Hãy lấy những gì ở bên trong mà làm việc bố thí, thì mọi sự sẽ trở nên trong sạch cho các ngươi.

Khi bên trong đã sạch, thì không cần phải lo lắng về bên ngoài nữa. Việc bố thí là một hành động tử tế tích cực dành cho người khác, một hành động của tình yêu thương và lòng trắc ẩn. Nó giúp hóa giải lòng tham lam và thói vơ vét mà người ta thường gán cho người khác. Hành động này không giống như nghi thức rửa tay—một nghi thức hoàn toàn sáo rỗng, chẳng mang nhiều ý nghĩa và gần như chỉ nhằm thỏa mãn bản thân.

Thật dễ dàng để phán xét người khác, kể cả những người cùng đức tin Công giáo, dựa trên việc họ có tuân giữ hay không các tập tục Kitô giáo vốn không mang tính chất luân lý đạo đức. Chẳng hạn, trước đây, ta có thể chỉ trích một phụ nữ không đội mũ khi vào nhà thờ, hay một linh mục xuất hiện mà không đeo cổ cồn giáo sĩ. Ngày nay, một số người có thể cảm thấy bất bình khi thấy ai đó rước lễ sau khi đã ăn một bữa thịnh soạn—dù vẫn nằm trong khoảng thời gian một giờ kiêng ăn quy định—hoặc thấy người khác ăn thịt vào ngày thứ Sáu, mặc dù "luật" không còn bắt buộc điều đó. Chúng ta cần nhận ra rằng hầu hết các đoạn Tin Mừng chỉ trích người Pharisêu thực chất là nhắm vào những "người Pharisêu" trong cộng đồng Kitô hữu của chúng ta, chưa kể đến "người Pharisêu" đang hiện hữu ngay trong chính tâm hồn mỗi người.

Ở những nơi khác, Chúa Giêsu đã dạy chúng ta không nên phán xét, bởi lẽ rất khó để thấu hiểu những gì đang diễn ra trong tâm trí người khác. Điều mà Chúa Giêsu thực sự nhấn mạnh ở đây chính là tinh thần và động cơ bên trong. Một khi những điều đó đã đúng đắn, mọi sự khác sẽ được vẹn toàn.

 

https://sacredspace.com/commentary

 

 

Suy niệm: Những Kẻ Sống Giả Hình

Việc rửa tay trước khi dùng bữa là một nghi thức, là một nếp sống theo truyền thống chứ không phải là một giới răn bắt buộc. Ðây là một nghi thức tự nó không có tính cách bắt buộc tuyệt đối. Nhưng những người biệt phái đã có thái độ câu nệ vào đó một cách thái quá, đến độ dùng nó như là một mẫu mực để phán xét giá trị của một người. Chúa Giêsu không để mình phải lệ thuộc vào một nghi thức bề ngoài này, và đối với Ngài, tâm hồn trong sạch, tuân giữ luật Chúa là điều quan trọng hơn. Chúa Giêsu đã trách thái độ giả hình của người Pharisiêu: "Các ngươi lo rửa tay, rửa chén dĩa cho sạch, mà không lo thanh luyện tâm hồn trong sạch, để tâm hồn mình đầy sự gian ác, mánh mung".

Bề ngoài thơn thớt nói cười, mà trong nham hiểm giết người không dao. Thái độ sống giả hình, vụ hình thức là một cám dỗ triền miên của con người mọi thời đại. Những lời trách của Chúa Giêsu đối với người biệt phái, thức tỉnh mỗi người chúng ta hôm nay trong nếp sống đức tin của mình.

Phải chăng chúng ta cũng đang rơi vào thái độ vụ hình thức giả hình, chúng ta mang thánh giá Chúa trên mình, đọc kinh trước khi dùng bữa nhưng thật sự tâm hồn chúng ta thì sao? Có đầy lòng mến Chúa, có tình yêu thương chân thành, chia sẻ, khiêm tốn phục vụ anh chị em chung quanh hay không? Chúng ta đến nhà thờ đọc kinh, nhưng tâm hồn chúng ta có đầy lòng yêu mến và tôn thờ Chúa hay không? Hay là giống như dân Do Thái ngày xưa, bị Chúa Giêsu quở trách: "Dân này kính Ta bằng môi miệng, nhưng lòng chúng thì ở xa ta. Không phải chỉ kêu lên "Lạy Chúa, Lạy Chúa" thì được vào nước Trời, nhưng chỉ những ai thi hành thánh ý Cha Ta thì người ấy mới đáng vào nước Trời". Chu toàn giới răn Chúa, tôn thờ giới răn Chúa trong Thánh Thần và trong sự thật, đó là điều quan trọng nhất. Ðức tin chúng ta cần được trưởng thành mỗi ngày một hơn.

Lạy Chúa

Xin giải thoát chúng con khỏi mọi sự giả hình, xin ban cho chúng con một tâm hồn tràn đầy tình yêu Chúa và nhờ tình yêu này mà chu toàn những lời dạy của Chúa.

(‘Mỗi Ngày Một Tin Vui’)