19.10.2026: THỨ HAI TUẦN XXIX THƯỜNG NIÊN

 

19/10/2026

Thứ Hai tuần 29 thường niên

 

Bài Ðọc I: (Năm II) Ep 2, 1-10

“Người làm cho chúng ta sống lại trong Ðức Kitô, và đồng ngự trị trên nước trời”.

Trích thư Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Êphêxô.

Anh em thân mến, khi anh em đã chết vì những lỗi lầm và tội lỗi anh em, thì trong những tội lỗi đó, xưa kia anh em đã từng sống theo dòng thời gian của thế giới này, theo thủ lãnh chủ quyền của không khí này, tức là tà thần hiện giờ còn hoạt động trong những con người không vâng phục. Trong những tội lỗi đó, cả chúng tôi nữa, xưa kia tất cả chúng tôi cũng sống theo dục vọng xác thịt của chúng tôi, làm theo những thèm muốn xác thịt và những tư tưởng gian tà, và tự nhiên bấy giờ chúng tôi cũng là những con người đáng giận ghét như các người khác.

Nhưng Thiên Chúa là Ðấng giàu lòng từ bi, vì lòng yêu thương cao cả mà Người đã yêu thương chúng ta, đến đỗi khi tội lỗi làm chúng ta phải chết, thì Người làm cho chúng ta sống lại trong Ðức Kitô. Nhờ ơn Ngài mà chúng ta được cùng chung sống lại và đồng ngự trị trên nước trời trong Ðức Giêsu Kitô, để tỏ cho hậu thế được thấy sự phong phú dồi dào của ơn Chúa mà lòng nhân lành Chúa đã ban cho chúng ta trong Ðức Giêsu Kitô.

Vì chưng, bởi ơn Chúa, anh em được cứu rỗi nhờ đức tin. Ðiều đó không phải do anh em, vì đó là ân huệ của Chúa; cũng không phải là do việc làm, để không ai được tự phụ. Vì chúng ta là thụ tạo của Người, đã được tạo thành trong Ðức Giêsu Kitô, để làm các việc lành mà Chúa đã dự liệu, hầu chúng ta đem ra thực hành.

Ðó là lời Chúa.

 

Ðáp Ca: Tv 99, 2. 3. 4. 5

Ðáp: Chính Chúa đã tạo tác thân ta, và ta thuộc quyền sở hữu của Người (c. 3b).

Xướng: Toàn thể địa cầu, hãy reo mừng Thiên Chúa, hãy phụng sự Thiên Chúa với niềm vui vẻ! Hãy vào trước thiên nhan với lòng hân hoan phấn khởi. 

Xướng: Hãy biết rằng Chúa là Thiên Chúa, chính Người đã tạo tác thân ta, và ta thuộc quyền sở hữu của Người; ta là dân tộc, là đoàn chiên Chúa chăn nuôi. 

Xướng: Hãy vào trụ quan nhà Người với lời khen ngợi, vào hành lang với khúc ca vui, hãy tán dương, hãy chúc tụng danh Người. 

Xướng: Vì Thiên Chúa, Người thiện hảo, lòng từ bi Người tồn tại muôn đời, và lòng trung tín Người còn tới muôn muôn thế hệ. 

 

Alleluia: Tv 129, 5

Alleluia, alleluia! – Con hy vọng rất nhiều vào Chúa, linh hồn con trông cậy ở lời Chúa. – Alleluia.

 

Phúc Âm: Lc 12, 13-21

“Những của ngươi tích trữ sẽ để lại cho ai?”

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca.

Khi ấy, có người trong đám đông thưa cùng Chúa Giêsu rằng: “Lạy Thầy, xin Thầy bảo anh tôi chia gia tài cho tôi”. Người bảo kẻ ấy rằng: “Hỡi người kia, ai đã đặt Ta làm quan xét, hoặc làm người chia gia tài cho các ngươi?” Rồi người bảo họ rằng: “Các ngươi hãy coi chừng, giữ mình tránh mọi thứ tham lam: vì chẳng phải sung túc mà đời sống được của cải bảo đảm cho đâu”.

Người lại nói với họ thí dụ này rằng: “Một người phú hộ kia có ruộng đất sinh nhiều hoa lợi, nên suy tính trong lòng rằng: “Tôi sẽ làm gì đây, vì tôi còn chỗ đâu mà tích trữ hoa lợi?” Ðoạn người ấy nói: “Tôi sẽ làm thế này, là phá các kho lẫm của tôi, mà xây những cái lớn hơn, rồi chất tất cả lúa thóc và của cải tôi vào đó, và tôi sẽ bảo linh hồn tôi rằng: “Hỡi linh hồn, ngươi có nhiều của cải dự trữ cho nhiều năm: ngươi hãy nghỉ ngơi, ăn uống vui chơi đi!” Nhưng Thiên Chúa bảo nó rằng: “Hỡi kẻ ngu dại, đêm nay người ta sẽ đòi linh hồn ngươi, thế thì những của ngươi tích trữ sẽ để lại cho ai?” Vì kẻ tích trữ của cải cho mình, mà không làm giàu trước mặt Chúa, thì cũng vậy”.

Ðó là lời Chúa.

 

 

Chú giải Ê-phê-sô 2,1-10

Chúng ta bước sang chương hai của bức thư, nơi Phao-lô nói về việc người ngoại cùng với người Do Thái được kêu gọi để chia sẻ ân huệ tình yêu của Thiên Chúa—một tình yêu được tuôn đổ trên họ cách vô cùng hào phóng, không phải vì bất kỳ công trạng nào từ phía họ. Tại đây, Phao-lô trình bày những gì Thiên Chúa đã thực hiện qua Đấng Ki-tô cho cả người Do Thái (nhóm mà chính ông là một đại diện) lẫn người ngoại (nhóm chiếm đa số trong số những độc giả của ông).

Ông bắt đầu bằng cách hướng đến người ngoại (“anh em”), những người trong quá khứ đã sống một cuộc đời xa rời Thiên Chúa cả về phương diện đạo đức lẫn tâm linh:

Anh em đã chết vì những lầm lỗi và tội lỗi mà anh em từng phạm, khi còn sống theo lối sống của thế gian này…

Đây là mô tả về tình trạng đạo đức và tâm linh của họ trong quá khứ, khi còn bị tách biệt khỏi sự sống của Thiên Chúa. Họ từng chịu sự chi phối của “kẻ cầm quyền chốn không trung”. Theo quan niệm thời đó, không trung được xem là nơi cư ngụ của Sa-tan cùng các ác thần; điều này hàm ý rằng chúng thuộc về một cõi cao hơn cõi trần gian này.

Tuy nhiên, ông cũng nói đến “tất cả chúng ta” — bao gồm cả chính ông và các đồng bào Do Thái — rằng họ cũng chẳng hề vô tội. Họ cũng từng sống theo “những ham muốn của xác thịt và giác quan”, chỉ bị dẫn dắt bởi các dục vọng thể xác và lối suy nghĩ riêng của bản thân. Người Do Thái cũng đáng phải chịu sự trừng phạt của Thiên Chúa chẳng kém gì phần còn lại của thế giới. (Chỉ cần đọc các sách tiên tri, ta sẽ thấy họ đã lên án gay gắt như thế nào đối với hành vi của chính dân tộc mình.)

Dẫu vậy, “chúng ta” (giờ đây bao gồm tất cả mọi người, cả người Do Thái lẫn người ngoại) — dù từng chết trong tội lỗi — đã nhận được lòng thương xót và sự cảm thông từ Thiên Chúa, đồng thời được đắm mình trong tình yêu bao la mà Ngài tuôn đổ:

…khi chúng ta còn chết vì những lầm lỗi, thì [Thiên Chúa] đã làm cho chúng ta được sống lại cùng với Đấng Ki-tô… và cho chúng ta cùng ngồi với Ngài ở các nơi trên trời trong Đấng Ki-tô Giê-su…

Phao-lô diễn giải chân lý này một cách trọn vẹn hơn trong thư gửi tín hữu Rô-ma (xem Rô-ma 6,1-10).

Hãy lưu ý đến thì quá khứ trong cụm từ “cho chúng ta cùng ngồi với Ngài”. Ngay trong Đấng Ki-tô, chúng ta đã được tận hưởng sự sống vĩnh cửu — một sự sống mà cái chết của thể xác chỉ đơn thuần là một bước chuyển tiếp. Việc coi thực tại cánh chung như thể đã hiện hữu là một đặc điểm trong các thư của Phaolô viết khi ngài đang ở trong tù. Cách suy nghĩ này cũng xuất hiện trong Tin Mừng theo thánh Gioan.

Trong đoạn cuối, Phaolô nhấn mạnh rằng những gì Thiên Chúa đã thực hiện cho chúng ta trong Đức Giêsu Kitô chính là dấu chứng cho tình yêu bao la và đầy tha thứ của Người—một tình yêu được ban tặng cho mọi người như một ân huệ hoàn toàn miễn phí. Đó không phải là điều chúng ta có thể đạt được nhờ vào hành động của chính mình:

“Quả vậy, chính nhờ ân sủng mà anh em đã được cứu độ thông qua đức tin. Điều này không phải do anh em, mà là ân huệ của Thiên Chúa…”

Sự cứu độ là ân huệ của Thiên Chúa; còn đức tin chính là thái độ tin tưởng phó thác, mở lòng đón nhận tình yêu ấy. Vị thế của chúng ta trước mặt Thiên Chúa:

“…không phải là kết quả của việc làm, để không ai có thể tự hào.”

Chúng ta tiếp cận tình yêu này thông qua đức tin—sự phó thác trọn vẹn, vô điều kiện của toàn thể con người chúng ta cho Thiên Chúa đầy yêu thương. Điều đó không đến từ bất kỳ công trạng nào của riêng chúng ta, trái ngược với quan điểm của những ai cho rằng sự cứu độ dựa trên việc tuân giữ tỉ mỉ một lề luật hay một quy tắc đạo đức—như thể việc tuân giữ đó buộc Thiên Chúa phải ban thưởng cho những hành vi tốt.

Ngược lại:

“…chúng ta là tác phẩm của Người…”

Mọi điều chúng ta trở thành, mọi việc tốt đẹp và cao quý mà chúng ta thực hiện, thực chất chỉ là công trình của Thiên Chúa đang hoạt động trong chúng ta và thông qua chúng ta. Chúng ta:

“…được tạo dựng trong Đức Giêsu Kitô để thực hiện những việc lành mà Thiên Chúa đã chuẩn bị từ trước, để chúng ta bước đi trong đó.”

Tuy nhiên, việc chúng ta thực hiện những điều này hoàn toàn phụ thuộc vào sự cởi mở của chúng ta đối với sự dẫn dắt và trợ giúp của Người.

Vậy hôm nay, chúng ta hãy thưa lời “Xin vâng” vô điều kiện với Đức Giêsu bằng đức tin. Chỉ bằng cách đó, những khát vọng sâu thẳm nhất trong lòng chúng ta mới có thể trở thành hiện thực.

 

Chú giải về Tin Mừng Lu-ca 12,13-21

Trong sách Tin Mừng Lu-ca, chúng ta chuyển sang những vấn đề thiết thực hơn trong đời sống Kitô hữu. Chủ đề hôm nay xoay quanh một vấn đề muôn thuở: tiền bạc, hay đúng hơn là lòng ham mê tiền bạc. Một người trong đám đông thưa với Chúa Giêsu:

“Thưa Thầy, xin bảo anh tôi chia phần gia tài cho tôi.”

Theo Luật Môsê, quy tắc chung là con trưởng được hưởng phần gấp đôi so với con thứ. Nếu có tranh chấp, các vị rabbi thường là người đứng ra giải quyết; có lẽ vì lý do đó mà người này tìm đến Chúa Giêsu. Đây là kiểu vấn đề mà Chúa Giêsu hoàn toàn không quan tâm, và Ngài từ chối can thiệp. Thử hỏi, liệu Chúa Giêsu có quan tâm đến những lời cầu nguyện kiểu như xin trúng số, hay xin Chúa giúp mình chiếm được gia sản của một người dì giàu có nhưng đã cao tuổi hay không?!

Nhân dịp này, Chúa Giêsu đưa ra những lời dạy tổng quát “chống lại mọi hình thức tham lam”. Ngài cho biết, một người dù giàu có đến đâu thì của cải cũng không bảo đảm cho họ sự sống. Sự sống đích thực gắn liền với tự do, bình an và hạnh phúc – những điều mà tiền bạc không thể mua được.

Chẳng có bằng chứng nào cho thấy người giàu có nhiều tự do, bình an hay hạnh phúc hơn, mặc dù nhiều người trong chúng ta vẫn lầm tưởng như vậy và đâm ra ghen tị với họ. Hôn nhân của họ cũng chẳng bền vững hơn, con cái họ cũng chẳng được giáo dục tốt hơn, và sức khỏe của họ cũng chưa chắc đã tốt hơn người khác.

Tại đây, Chúa Giêsu kể một dụ ngôn đầy ý nghĩa. Một người nông dân vốn đã giàu có lại được mùa lớn. Sản lượng thu hoạch nhiều đến mức ông ta phải phá bỏ các kho thóc cũ để xây những kho lớn hơn. Khi mọi việc hoàn tất, ông ta tự mãn nhủ lòng mình: “Này anh bạn, anh đã có sẵn của cải cho nhiều năm tới. Cứ thảnh thơi mà sống! Ăn uống no nê, hưởng thụ đi nào.” Thế nhưng, Chúa Giêsu cho biết, ngay trong đêm đó:

Thiên Chúa phán với ông ta [người nông dân ấy]: “Đồ ngốc! Ngay đêm nay, người ta sẽ đòi lại mạng sống ngươi.”

Vậy, tất cả của cải chất đống kia sẽ ra sao? Tất nhiên, tất cả đều phải để lại phía sau. “Chết rồi đâu mang theo được gì.” “Rốt cuộc, ông ta đã để lại bao nhiêu?” Có người hỏi về một tỷ phú vừa qua đời: “Ông ấy mang theo được bao nhiêu?” Câu trả lời là: “Từng xu một”. Khi người nông dân kia gặp Thiên Chúa, ông ấy đã mang theo được những gì? Chẳng có gì, hoặc gần như chẳng có gì cả. Còn khi Thánh Têrêsa Calcutta (Mẹ Têrêsa) qua đời, bạn nghĩ bà đã mang theo được bao nhiêu? Có lẽ bà đã mang theo rất nhiều. Và chắc chắn, bà đã để lại một gia tài lớn lao giúp cuộc sống của biết bao người trở nên phong phú hơn.

Thái độ của tôi đối với tiền bạc và của cải là gì? Nếu tôi qua đời ngay lúc này, tôi có thể mang theo những gì để dâng lên Thiên Chúa? Và ngoài tiền bạc hay tài sản vật chất, tôi sẽ để lại điều gì cho đời? Tất cả chúng ta đều có thể trở nên giàu có dưới cái nhìn của Thiên Chúa, mà chẳng cần đến tiền bạc. Có người từng nói rằng, người thực sự giàu có không phải là người sở hữu nhiều nhất, mà là người có ít nhu cầu nhất (xem Luca 12,22-34, nơi Chúa Giêsu đưa ra bí quyết để có một cuộc sống không lo âu—chính là lối sống mà Ngài đã thực hành).

Điều chúng ta cần nhất chính là khả năng vươn tới tha nhân bằng tình yêu thương—thứ tình yêu giúp xây dựng và làm cho cuộc sống của người khác trở nên tốt đẹp hơn. Hãy nghĩ đến những bậc cha mẹ tuyệt vời đã nuôi dạy con cái biết cống hiến cuộc đời mình để làm cho thế giới này tốt đẹp hơn; hay những người thầy, người cô đã truyền cảm hứng để thế hệ trẻ dấn thân phục vụ cộng đồng. Chúng ta cần sống trong những cộng đồng mà ở đó, mọi người biết quan tâm, chăm sóc lẫn nhau. Đó là một môi trường mà nhờ mỗi người đều cho đi, nên ai cũng nhận lại được những giá trị tốt đẹp.

 

https://sacredspace.com/commentary

 

 

Suy niệm: Ðiều Chỉnh Hướng Ði

Văn hào Nga Léon Tolstoi có kể một truyện ngụ ngôn như sau:

Ngày kia, một người phú hộ gọi người đầy tớ trung thành nhất đến và nói:

Tôi muốn thưởng lòng trung thành của anh; ngày mai, từ lúc mặt trời mọc, anh hãy ra đi, và tính cho đến lúc mặt trời lặn, bao nhiêu dặm anh đi được là bấy nhiêu dặm đất thuộc về anh.

Con người khốn khổ bao năm sống nhờ ông chủ giầu có tưởng mình đang mơ. Tối đó anh không sao chợp mắt được, chỉ mong trời mau sáng để lên đường. Khi ánh dương vừa ló rạng, anh đã hăm hở ra đi. Anh cố gắng đi thật nhanh, nhưng vẫn không thỏa mãn với tốc độ đi, thế là anh liền chạy. Càng nhìn lại quãng đường đã qua, anh càng chạy nhanh hơn, vừa chạy vừa mơ: rồi đây anh sẽ có nhiều đất đai, sẽ giầu có hơn người, sẽ không còn phải sống cảnh đầy tớ nữa; càng mơ, anh càng chạy. Giữa trưa nắng, anh cũng không màng đến chuyện ăn và nghỉ ngơi lấy sức, anh không muốn mất một tấc đất nào. Chiều đến, khi những tia nắng tắt, anh dừng lại và reo lên: "Ðây là đất của ta, ta sẽ có tất cả cho ta, cho gia đình, cho tương lai". Thế nhưng, chính lúc thốt lên câu đó, anh thấy mắt mình hoa lên, tay chân không cử động và tim cũng ngừng đập. Ngày hôm sau, người ta chôn cất con người khốn khổ ấy trong hai thước đất, khoảng đất vừa đủ cho một con người.

Nỗi khốn khổ của người đầy tớ trên đây chính là sự khờ khạo của anh; anh khờ khạo đến độ không nhận ra cái bẫy người giầu giăng ra, cũng như không đo lường được sức mình.

Trong bài Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu cũng gọi những kẻ giầu có là ngu dại. Cái ngu dại của người phú hộ trong dụ ngôn là không thể nhìn xa hơn cái kho lẫm mà ông tự xây cất để giam hãm mình vào; cái ngu dại của ông là không biết mình có đem theo được của cải nào sau khi chết hay không?

Kẻ ngu dại nói chung là kẻ sống mà không biết mình đang đi về đâu, không biết đâu là ý nghĩa và hướng đi của cuộc đời. Kẻ ngu dại là kẻ lấy phương tiện cuộc sống làm cùng đích đời người; họ chạy theo quyền lợi, danh vọng, tiền bạc, họ chối bỏ tiếng lương tâm để làm điều phi pháp; họ chà đạp người khác để đạt danh vọng, quyền bính.

Cuộc sống hiện tại có thể là một cạm bẫy. Những giành giựt mưu sinh có thể biến chúng ta thành kẻ ngu dại, chỉ nhìn thấy chén cơm manh áo mà quên đi ý nghĩa và cùng đích của cuộc sống. "Cái khó không những bó cái khôn", mà còn trói buộc lòng quảng đại của chúng ta.

Lời Chúa hôm nay mời gọi chúng ta điều chỉnh hướng đi. Hướng đi của những người có niềm tin phải là hướng đi về những giá trị của Tin Mừng và cùng đích của cuộc đời. Giữa chợ đời tranh chấp bon chen, người có niềm tin sẽ bị xem là kẻ mát mát, khờ dại, nhưng điều người đời cho là khờ dại chính là lẽ khôn ngoan, là luận lý của Thiên Chúa.

Dù phải lội ngược dòng để trung thành với những giá trị Nước Trời, chúng ta cũng hãy can đảm tiến bước và tín thác vào Chúa.

 

(‘Mỗi Ngày Một Tin Vui’)