16/11/2026
Thứ Hai tuần 33 thường niên
Bài Ðọc I: (Năm
II) Kh 1, 1-4; 2, 1-5a
“Hãy nhớ lại ngươi đã sa sút từ mức nào và hãy hối cải”.
Khởi đầu sách Khải Huyền của Thánh Gio-an Tông đồ.
Mạc khải của Ðức Giê-su Ki-tô mà Thiên Chúa đã ban cho Người,
để Người tỏ cho các tôi tớ Người các điều sắp xảy ra. Vậy Người đã sai thiên thần
loan báo cho tôi tớ người là Gio-an, và Gio-an làm chứng rằng tất cả những gì
ông đã thấy là lời của Thiên Chúa và lời chứng của Ðức Giê-su Ki-tô. Phúc cho
ai đọc và nghe các lời tiên tri này, cùng tuân giữ những điều đã chép trong đó,
vì thời giờ đã gần.
Gio-an kính gởi bảy Giáo đoàn ở Tiểu Á. Nguyện chúc ân sủng
và bình an cho anh em do từ Ðấng đang có, đã có và sẽ đến và do từ bảy thần
linh đứng trước ngai của Người.
Tôi nghe Chúa phán bảo tôi: “Hãy viết cho thiên thần Giáo
đoàn Ê-phê-xô rằng: ‘Ðây là lời của Ðấng cầm bảy ngôi sao trong tay hữu và đi
giữa bảy chân đèn bằng vàng. Ta biết việc làm của ngươi nổi bật và lòng kiên nhẫn
của ngươi; Ta biết ngươi không thể dung kẻ bất lương; ngươi đã thử thách những
kẻ tự cho mình là tông đồ, mà kỳ thực thì không phải, nhưng ngươi đã thấu rõ họ
là hạng gian dối. Ngươi có lòng kiên nhẫn, ngươi đã chịu đựng vì danh Ta mà không
sờn lòng. Nhưng Ta trách ngươi điều này, là ngươi đã bỏ lòng yêu mến thuở ban đầu.
Vậy hãy nhớ lại xem ngươi đã sa sút từ mức nào, hãy ăn năn hối cải và làm lại
những việc thuở ban đầu’ “.
Ðó là lời Chúa.
Ðáp Ca: Tv 1, 1-2. 3. 4 và 6
Ðáp: Ta sẽ cho kẻ thắng trận ăn trái cây sự sống (Kh
2, 7b).
Xướng: Phúc cho
ai không theo mưu toan kẻ gian ác, không đứng trong đường lối những tội nhân,
không ngồi chung với những quân nhạo báng, nhưng vui thoả trong lề luật Chúa,
và suy ngắm luật Chúa đêm ngày. – Ðáp.
Xướng: Họ
như cây trồng bên suối nước, trổ sinh hoa trái đúng mùa: lá cây không bao giờ
tàn úa. Tất cả công việc họ làm đều thịnh đạt. – Ðáp.
Xướng: Kẻ gian ác
không được như vậy: họ như vỏ trấu bị gió cuốn đi, vì Chúa canh giữ đường người
công chính, và đường kẻ gian ác dẫn tới diệt vong. – Ðáp.
Alleluia: Lc 16, 31
Alleluia, alleluia! – Các con hãy tỉnh thức và cầu nguyện
luôn, để có thể xứng đáng đứng vững trước mặt Con Người. – Alleluia.
Hoặc đọc: Alleluia, alleluia! Chúa nói: Tôi là ánh sáng thế
gian. Ai theo tôi sẽ nhận được ánh sáng đem lại sự sống. – Alleluia.
Phúc Âm: Lc 18, 35-43
“Ngươi muốn Ta làm gì cho ngươi? – Lạy Ngài, xin cho tôi
được xem thấy”.
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo Thánh Lu-ca.
Khi Chúa đến gần thành Giê-ri-cô, thì có một người mù ngồi
ăn xin bên vệ đường. Khi nghe tiếng đám đông đi qua, anh liền hỏi có chuyện gì
đó. Người ta nói cho anh biết có Ðức Giê-su Nazareth đang đi qua. Bấy giờ anh
liền kêu lên rằng: “Lạy ông Giê-su con vua Ða-vít, xin thương xót tôi!” Những
người đi trước mắng bảo anh nín đi, nhưng anh lại càng kêu lớn tiếng hơn: “Lạy
con vua Ða-vít, xin thương xót tôi!” Vậy Chúa Giê-su dừng lại, truyền dẫn anh đến
cùng Người. Khi anh đến gần bên Người, Người hỏi anh: “Ngươi muốn Ta làm gì cho
ngươi?” Anh thưa: “Lạy Ngài, xin cho tôi được xem thấy”. Chúa Giê-su bảo anh:
“Hãy nhìn xem, lòng tin của ngươi đã cứu chữa ngươi”. Tức khắc anh thấy được và
anh đi theo Người, và ca tụng Thiên Chúa. Thấy vậy toàn dân liền ca ngợi Thiên
Chúa.
Ðó là lời Chúa.
Chú giải sách Khải
Huyền 1,1-4; 2,1-5
Khi tiến về cuối năm phụng vụ, hai tuần lễ này sẽ dành cho
các bài đọc trích từ sách Khải Huyền (còn gọi là sách Khải Thị). Đây có lẽ là
cuốn sách trong Tân Ước gây nhiều bối rối nhất cho các Kitô hữu. Ngôn ngữ kỳ lạ
và khó hiểu của sách này đôi khi tạo cảm giác khác thường, khiến người đọc khó
nắm bắt ý nghĩa. Đối với tín hữu thuộc một số hệ phái, đây là mảnh đất màu mỡ
cho vô vàn suy đoán và diễn giải về những gì đang diễn ra trong thế giới ngày
nay.
Mặc dù sách tự xưng là do một người tên là “Gioan” viết,
nhưng hiện nay người ta không cho rằng đó chính là Gioan, con ông Dêbêđê, một
trong mười hai Tông đồ. Tác giả này cũng không nhất thiết là cùng một người (hoặc
nhóm người) đã viết Tin Mừng theo thánh Gioan và ba lá thư của thánh Gioan. Nhiều
khả năng, tác giả là một người Do Thái sinh tại Palestine, phải sống lưu vong;
ông là một nhân vật mang tinh thần ngôn sứ, được các cộng đoàn Kitô hữu tại vùng
Tiểu Á (nay thuộc miền tây Thổ Nhĩ Kỳ) biết đến.
Các bằng chứng nội tại trong sách Khải Huyền về thời điểm
biên soạn còn nhiều mâu thuẫn. Nhiều học giả đi đến kết luận rằng sách được
biên soạn qua nhiều giai đoạn trong một khoảng thời gian khá dài. Phần đầu, bao
gồm các lá thư gửi cho các cộng đoàn, được cho là vốn là một văn bản độc lập.
Dù thế nào đi nữa, có thể khẳng định rằng cuốn sách được viết trong thời kỳ
Giáo hội đang phải chịu bách hại. Không rõ đó là cuộc bách hại có hệ thống từ
chính quyền La Mã (chẳng hạn như yêu cầu thờ lạy hoàng đế để chứng tỏ lòng
trung thành), hay chỉ là sự sách nhiễu từ những người láng giềng Do Thái hoặc
những người không theo Kitô giáo. Tuy nhiên, mục đích của cuốn sách là khích lệ
tinh thần và củng cố niềm hy vọng vào Thiên Chúa, hướng tới một tương lai tươi
sáng chắc chắn sẽ đến.
Điều gây khó khăn nhất chính là văn phong khải huyền – một
phong cách cũng xuất hiện trong một số phần của Cựu Ước, đáng chú ý nhất là
trong sách Đaniel và các lời ngôn sứ của Êdêkiêl (không có gì ngạc nhiên khi
các sách này thường xuyên được trích dẫn trong sách Khải Huyền). Văn phong này
sử dụng rất nhiều biểu tượng – đôi khi khá kỳ lạ đối với tư duy của chúng ta
ngày nay – để loan báo sự trừng phạt dành cho kẻ thù và một tương lai vinh quang
cho dân của Thiên Chúa. Người đọc ngày nay khó có thể hiểu được cuốn sách này nếu
không có sự trợ giúp từ các bài chú giải chất lượng. Ngay cả khi có sự trợ giúp
đó, một số biểu tượng vẫn nằm ngoài khả năng thấu hiểu của chúng ta. Tuy nhiên,
chúng ta không nên vì thế mà nản lòng hay quá chú tâm vào những khó khăn do các
biểu tượng này gây ra. Cuốn sách này chứa đựng một số đoạn văn tâm linh đẹp đẽ
nhất trong toàn bộ Tân Ước, và vài đoạn trong số đó sẽ xuất hiện trong các bài
đọc của chúng ta. Đáng tiếc là những nội dung này vẫn còn ẩn giấu đối với nhiều
người, vốn đã cảm thấy e ngại ngay từ khi tiếp cận ngôn ngữ chung của cuốn
sách.
Bài đọc hôm nay gồm hai phần: một phần trong lời mở đầu của
cuốn sách, và một phần trong bức thư đầu tiên trong số bảy bức thư gửi các hội
thánh trong khu vực.
Lời mở đầu
Cuốn sách bắt đầu bằng việc nêu rõ mục đích và ý định của
mình. Đó là một “mặc khải” (revelation). Đây là bản dịch từ tiếng Hy Lạp *apokalypsis* – cũng chính là nguồn gốc của
tên gọi khác của cuốn sách trong tiếng Anh là ‘Apocalypse’. Đây là mặc khải đến
từ Chúa Giêsu Kitô, dành cho các “đầy tớ” của Ngài, nói về những sự kiện sắp xảy
ra giữa dân của Thiên Chúa. Những “đầy tớ” này có thể là các vị đồng tiên tri với
tác giả, hoặc bao gồm cả những người rao giảng Tin Mừng, các vị tử đạo, hay đơn
giản là tất cả những ai đã lãnh nhận phép rửa trong cộng đoàn.
Người đón nhận mặc khải này tự xưng là Gioan; thông điệp –
mà tác giả cam kết về tính xác thực – đến từ một “thiên thần”. Từ “thiên thần”
(trong tiếng Hy Lạp là *angelos*) có
nghĩa là “sứ giả”; do đó, nó có thể chỉ một người được Chúa Giêsu sai đến, hoặc
chính Đấng Messiah được Thiên Chúa Cha sai đến. Từ “thiên thần” xuất hiện hơn
70 lần trong sách Khải Huyền.
Phúc cho ai đọc những
lời tiên tri này, và phúc cho những ai lắng nghe cũng như tuân giữ những gì đã
được viết trong đó, vì thời kỳ đã gần đến.
Về cơ bản, đây là lời chúc phúc đầu tiên trong số bảy lời
chúc phúc (beatitudes) rải rác xuyên suốt văn bản sách Khải Huyền.
Từ “phúc” (blessed) đôi khi cũng được dịch là “hạnh phúc”
hay “may mắn”, nhưng ý nghĩa của nó sâu sắc hơn nhiều so với một trạng thái tâm
trạng tốt đẹp. Tính từ *makarios*
trong tiếng Hy Lạp còn bao hàm cả ý nghĩa được ban phước với vận may tốt lành.
Không chỉ hiện tại, mà cả một tương lai hạnh phúc bền lâu cũng được hàm ý ở
đây.
Thật hạnh phúc thay cho những ai lắng nghe “lời tiên tri” của
tác giả. “Lời tiên tri” ở đây không hẳn là dự báo các sự kiện tương lai, mà
đúng hơn là truyền đạt một thông điệp hay giáo huấn từ Thiên Chúa. Giáo huấn đó
có thể bao gồm lời cảnh báo về những hành vi sai trái của dân Chúa, nhưng cũng
có thể là thông điệp hy vọng về một tương lai tươi sáng và hạnh phúc hơn—điều
mà những người đón nhận thông điệp này đang rất cần. Lý do cho niềm hy vọng ấy
chính là vì “thời kỳ đã gần kề”—tức là ngày Chúa Giêsu trở lại.
Chúng ta cũng hãy lắng nghe những gì cuốn sách này truyền tải.
Dù được viết vào một thời điểm và địa điểm cụ thể trong lịch sử Giáo hội, thông
điệp của sách vẫn còn nguyên giá trị cho mọi thời đại.
Các bức thư gửi bảy hội thánh
Tác giả (“Gioan”) gửi thông điệp đến bảy hội thánh, hay bảy
cộng đoàn, tại bảy thành phố khác nhau thuộc tỉnh Asia của Đế quốc La Mã (ngày
nay nằm ở phía tây Thổ Nhĩ Kỳ). Các hội thánh này cách nhau khoảng 80 km (50 dặm)
và tạo thành một vòng tròn bao quanh thành phố Êphêsô nằm trên vùng duyên hải.
Những thành phố đặt tên cho các hội thánh này là: Êphêsô, Smyrơ, Pécgamon,
Thyatira, Sácđê, Philađêlphia và Laođikêa. Chúng ta sẽ chỉ đọc một số phần
trong các bức thư gửi cho Êphêsô, Sácđê và Laođikêa. Có vẻ như toàn bộ văn bản
sách Khải Huyền đã được gửi đến từng hội thánh này (xem Khải Huyền 1,11). Tuy
nhiên, cũng có khả năng phần này của sách Khải Huyền vốn là một văn bản độc lập,
vì khác với phần còn lại của cuốn sách, nó không mang phong cách khải huyền.
Gioan bắt đầu bằng lời chào thăm, trong đó sử dụng nhiều
hình ảnh gợi nhắc đến Cựu Ước, ám chỉ sự trở lại vinh hiển của Vua Mêsia và
vương quyền của Ngài trên dân Chúa trong tương lai—nhằm thực hiện lời hứa đã
ban cho Đavít. Đây chính là nội dung cốt lõi của toàn bộ cuốn sách. Trong phần
đọc của chúng ta, chỉ có một phần của lời chào này được đưa vào. Ông bắt đầu bằng
một hình thức chào hỏi truyền thống, gửi lời chúc đến các hội thánh:
Nguyện xin ân điển và
bình an đến với anh em…
Trong toàn bộ tác phẩm này, ông chỉ dùng từ “ân điển”
(charis) hai lần, trong khi Phao-lô đã sử dụng từ này hơn 100 lần trong các thư
tín của mình. “Ân điển” chính là tình yêu thương được Thiên Chúa ban cho một
cách nhưng không, mà chúng ta cảm nhận được trong cuộc đời mình.
Lời chào này đến từ:
…Đấng hiện có, đã có
và sẽ đến…
Đây là một danh xưng phổ biến trong văn chương Do Thái, bắt
nguồn từ lời của Đức Chúa
phán với Môi-se từ trong bụi gai cháy: “Ta là Đấng Tự Hữu Hằng Hữu” (Xuất Hành 3,14-15).
Các bức thư này mang dáng dấp những bản tuyên bố của một vị
vua Ba Tư hay một hoàng đế La Mã; mỗi bức thư đều tuân theo một khuôn mẫu nhất
định và – khác với phần còn lại của cuốn sách – mang tính giáo huấn rất cao.
Mỗi bản tuyên bố bao gồm bảy đặc điểm chung:
1. đối tượng
nhận thư;
2. mệnh lệnh
viết lại;
3. công thức
cổ xưa “Đức Chúa phán thế
này” (thường được diễn đạt là “Đây là lời của…”);
4. các danh
xưng của Đức Ki-tô (phần lớn
dựa trên thị kiến trong Khải Huyền 1,9-20);
5. phần tường
thuật bắt đầu bằng cụm từ “Ta biết”;
6. công thức
công bố (“Ai có tai, hãy lắng nghe”); và
7. công thức
về sự chiến thắng (“người nào thắng” hoặc các cụm từ tương tự).
Những lời khuyên dạy về đạo đức – vốn thường không xuất hiện
trong các văn phẩm khải huyền – lại thấm đẫm trong các bản tuyên bố này. Cấu
trúc chung của các bức thư bao gồm: lời khen ngợi, lời trách cứ và sự sửa dạy.
Mặc dù các bức thư này rõ ràng được gửi đến những hội thánh
cụ thể ở Tiểu Á, một số người cho rằng bảy bức thư này phác họa tiến trình lịch
sử của hội thánh, với xu hướng suy giảm dần dẫn đến trạng thái hâm hẩm như hội
thánh Lao-đi-xê. Những người khác lại hiểu rằng, các bức thư này mô tả đặc điểm
của nhiều kiểu cộng đồng Ki-tô
khác nhau, vốn đã tồn tại từ thời của Gioan cho đến tận ngày nay. Và chắc chắn
rằng, mỗi hội thánh địa phương ngày nay đều nên xem xét liệu những điều được đề
cập ở đây có áp dụng cho chính mình hay không.
Điểm đáng chú ý trong các bức thư này là chúng cho thấy những
hội thánh vừa có ưu điểm, vừa có khuyết điểm – khá giống với tình hình trong thời
đại chúng ta ngày nay. Trong suốt lịch sử, Hội thánh chưa bao giờ là một thực
thể hoàn hảo, không tì vết; và cũng sẽ chẳng bao giờ như vậy.
Thư gửi hội thánh tại Ê-phê-sô
Phần đọc của chúng ta chuyển sang chương 2, với nội dung là
bức thư gửi cộng đồng Kitô hữu tại Ê-phê-sô. Bức thư này không được trình bày
như một thông điệp cá nhân từ Gioan, mà là thông điệp từ Thiên Chúa, trong đó
Gioan chỉ đóng vai trò là người chuyển đạt. Thư được gửi “cho thiên sứ của hội
thánh tại Ê-phê-sô”. Ở đây, từ “thiên sứ” có thể được hiểu là sự nhân cách hóa
tinh thần chủ đạo của hội thánh đó.
Ê-phê-sô là thành phố lớn nhất trong bảy thành phố và là thủ
phủ của tỉnh. Thông điệp đến từ:
…Đấng nắm giữ bảy ngôi
sao trong tay hữu [Con Người], Đấng
đi giữa bảy chân đèn vàng [bảy hội thánh]…
Cụm từ này gợi nhắc chúng ta về lời khuyên của Chúa Giêsu rằng
cộng đồng Kitô hữu phải giống như ngọn đèn đặt trên giá đèn (chứ không phải bị
giấu đi), để chiếu sáng cho những người xung quanh (xem Mát-thêu 5,14-16).
Theo khuôn mẫu chung của tất cả các bức thư, Gioan bắt đầu bằng
việc tán dương các tín hữu tại Ê-phê-sô. Ông khen ngợi cách họ kiên trì vượt
qua gian khó để sống đức tin, đồng thời ca ngợi việc họ vạch trần những giáo sư
giả mạo tự xưng là tông đồ. Điều này có thể ám chỉ một nhóm được gọi là phái
Ni-cô-la (Nicolaitans) – một giáo phái Kitô giáo từng tồn tại ở Ê-phê-sô và
Péc-ga-mô nhưng nay đã không còn được biết đến. Họ cũng có thể có liên hệ với một
nhân vật tên là “I-ê-da-ven” (Jezebel) cùng những người theo bà ta, vốn được nhắc
đến trong bức thư gửi hội thánh tại Thy-a-ti-ra (xem Khải Huyền 2,18-28).
Tuy nhiên, Gioan cũng bày tỏ sự tiếc nuối khi thấy các tín hữu
tại Ê-phê-sô hiện nay không còn thể hiện tình yêu thương nồng nàn như trước –
bao gồm cả tình yêu dành cho Chúa Kitô lẫn tình yêu dành cho nhau. Ông kết luận
bằng lời khuyên hãy quay trở lại với lòng nhiệt thành thuở ban đầu:
Vậy, hãy nhớ lại xem
ngươi đã sa sút từ đâu; hãy ăn năn và làm lại những việc ngươi đã làm lúc ban đầu.
Họ cần nhớ lại tình trạng tội lỗi trước đây mà họ đã từng sống,
rồi quay trở về với những tiêu chuẩn cao đẹp mà họ đã tự đặt ra cho mình vào thời
điểm mới hoán cải.
Gioan nhắn nhủ họ:
Ta sẽ đến với các
ngươi và dời chân đèn của các ngươi ra khỏi chỗ của nó, nếu các ngươi không sám
hối.
“Chân đèn” ở đây ám chỉ vị thế của họ với tư cách là một cộng
đoàn Kitô hữu. Nếu cứ tiếp tục như hiện tại, họ sẽ không còn chiếu tỏa ánh sáng
của Đức Kitô cho thế giới xung quanh nữa.
Chúng ta cũng có thể nhìn lại tấm gương anh dũng của những bậc
tiền nhân trong việc gìn giữ đức tin qua bao thử thách và đau khổ. Nhờ có họ mà
ngày nay chúng ta mới có được đức tin. Thế nhưng, trong thời đại thuận lợi hơn
ngày nay, sự cam kết của chúng ta đối với Đức Kitô và Tin Mừng có thể trở nên
suy yếu. Việc từ bỏ đức tin chẳng phải là điều khó khăn, và cũng chẳng mấy ai cảm
thấy ngạc nhiên. Người ta cũng chẳng mấy bận tâm xem chúng ta có “sống đạo” hay
không.
Chúng ta đã đánh mất phần lớn tầm nhìn từng truyền cảm hứng
cho các bậc tiền nhân, nhưng tầm nhìn ấy hoàn toàn có thể được khôi phục. Việc
khôi phục này là cần thiết để Hội Thánh thực sự trở thành một chân đèn tỏa sáng
cho môi trường xung quanh.
____________________________
1. Để thuận tiện, danh
sách đầy đủ bảy mối phúc được liệt kê tại đây. Tuy nhiên, chỉ có một mối phúc—mối
phúc thứ sáu—là xuất hiện trong các bài đọc phụng vụ của chúng ta. Bảy mối phúc
trong sách Khải Huyền bao gồm:
1. Phúc cho ai đọc những
lời tiên tri này, và phúc cho những ai lắng nghe rồi tuân giữ những điều đã
chép trong đó, vì thời giờ đã gần đến. (Kh 1,3)
2. Phúc thay những người
từ nay được chết trong Chúa. (Kh 14,13)
3. Phúc cho ai tỉnh thức
và giữ y phục của mình [tức là giáo huấn của Tin Mừng], để khỏi phải đi trần
truồng và chịu xấu hổ. (Kh 16,15)
4. Phúc thay những kẻ
được mời đến dự tiệc cưới của Con Chiên. (Kh 19,9)
5. Phúc thay và thánh
thiện thay những ai được dự phần vào cuộc phục sinh thứ nhất. (Kh 20,6)
6. Phúc cho ai tuân giữ
những lời tiên tri trong sách này. (Khải Huyền 22:7)
7. Phước cho những ai
giặt sạch áo mình [giữ các điều răn của Ngài], để họ có quyền trên cây sự sống
và được vào thành qua các cổng. (Khải Huyền 22,14) ↩︎
Chú giải Lu-ca 18,35-43
Ở đây chúng ta có phiên bản của Luca về câu chuyện người mù,
được Máccô gọi là Bar-Timaeus—con trai của Timaeus.
Trong Máccô, câu chuyện được đặt một cách chiến lược ở phần
cuối của một phần giảng dạy dài, trong đó các môn đệ của Chúa Giêsu đang dần dần
hiểu sâu hơn về Chúa Giêsu và sứ mệnh của Người. Câu chuyện đầy biểu tượng, tóm
tắt tất cả những gì đã xảy ra trước đó. Nó giống như một bài Phúc Âm nhỏ (xem
phần chú giải Thứ Năm Tuần 8 Thường Niên).
Trong Luca, câu chuyện cũng có một vị trí rất quan trọng. Nó
nằm giữa hai câu chuyện khác, đều về người giàu. Một người là người rất sùng đạo,
không thể chấp nhận điều kiện của Chúa Giêsu là phải chia sẻ của cải cho người
nghèo trước khi trở thành môn đệ. Câu chuyện còn lại kể về một người đàn ông được
cho là không theo tôn giáo nào, tuy nhiên, sau khi gặp Chúa Giê-su, ông đã cho
đi một phần lớn tài sản của mình cho người nghèo. Ai trong số này thực sự bị
mù?
Ngoài ra, sau câu chuyện đầu tiên về người phú hộ là lời
tiên đoán thứ ba về sự đau khổ, cái chết và sự phục sinh của Chúa Giêsu, sau
đó, theo Luca, các môn đệ không hiểu Chúa Giêsu đang nói về điều gì:
Nhưng họ không hiểu gì
về tất cả những điều này; trên thực tế, những gì ông nói đã bị giấu kín với họ
và họ không nắm bắt được những gì đã nói. (Lc 18:34)
Các Sứ Đồ của Ngài—họ cũng bị mù.
Khi câu chuyện mở ra, chúng ta được biết Chúa Giêsu đang đến
gần thành Giêricô. Jericho đã là một thành phố rất cổ kính, nằm cách sông
Jordan khoảng 8 km về phía tây và cách Jerusalem khoảng 25 km về phía đông bắc.
Vào thời Chúa Giêsu, thành Jericho trong Cựu Ước phần lớn bị bỏ hoang, nhưng một
thành phố mới, ở phía nam thành phố cũ, đã được Herod Đại đế xây dựng. Đó là điểm
dừng chân chính cuối cùng của Chúa Giêsu trước khi đến Giêrusalem.
Trong phiên bản của Mác-cô, Chúa Giê-su đang rời Giê-ri-cô, nhưng ở đây Luca cho thấy Chúa
Giê-su đang đến gần thành phố. Mác-cô
kể Chúa Giê-su rời Giê-ri-cô trên đường đến Giê-ru-sa-lem và cuộc khổ nạn của
ngài, và người mù trở thành môn đồ của ngài. Luca kể rằng Chúa Giê-su đi vào và
xuyên qua thành Giê-ri-cô trên đường đến Giê-ru-sa-lem vì ngài muốn đem Gia-kêu (một người giàu có được
Chúa Giê-su mở mắt), một câu chuyện không được Mác-cô hoặc Mát-thêu đề cập đến.
Câu chuyện của Luca bắt đầu với việc một người mù ngồi ăn
xin bên đường (trong câu chuyện Mát-thêu,
thực ra có hai người mù; xem Mát-thêu
20,29-34). Như chúng tôi đã đề cập trước đây, ‘con đường’ là Con Đường lên
Giêrusalem mà trên đó tất cả các môn đệ của Chúa Giêsu phải cùng nhau bước đi với
Người. Khi người ăn xin nghe tin Chúa Giêsu đi ngang qua, ông bắt đầu kêu lớn
tiếng:
Lạy Chúa Giêsu, Con
vua Đavít, xin thương xót con!
Khi gọi Chúa Giêsu là “Con Vua Đavít”, người ấy ngụ ý rằng
Chúa Giêsu chính là Đấng Mêsia – vị Vua được xức dầu.
Mọi người bảo ông hãy im lặng. Một kẻ ăn xin vô dụng như ông
thì làm sao có quyền quấy rầy Thầy. Thế nhưng, ông chẳng bận tâm đến họ mà vẫn
tiếp tục kêu lên (điều này gợi nhớ đến hình ảnh người góa phụ kiên trì mà chúng
ta đã đọc cách đây vài hôm). Lúc ấy, Chúa Giêsu dừng lại. Nếu người đàn ông kia
không tiếp tục kêu cầu, có lẽ Chúa Giêsu đã chẳng nghe thấy ông và có thể đã đi
ngang qua đời ông mãi mãi. Chuyện như vậy vẫn thường xảy ra với chúng ta, phải
không?
Chúa Giêsu truyền gọi người ấy đến gần. Một lần nữa, chúng
ta thấy rằng con người thường biết đến Chúa Giêsu thông qua những người khác –
và đôi khi, chính nhờ có tôi, và chỉ nhờ có tôi, mà người khác mới có thể biết
đến Ngài. Có lẽ tôi chính là nhịp cầu duy nhất kết nối một ai đó với Chúa Giêsu
– một điều đáng để chúng ta suy ngẫm. Ngược lại, cũng có thể chính tôi lại là
người ngăn cản ai đó đến với Chúa Giêsu và Con Đường của Ngài. Trước đây, chúng
ta đã thấy điều gì sẽ xảy ra với những ai trở thành “cớ vấp phạm” – một chướng
ngại vật trên hành trình đến với Chúa Giêsu.
Chúa Giêsu hỏi:
“Anh muốn Ta làm gì
cho anh?”
Đó cũng là câu hỏi mà Ngài vẫn luôn đặt ra cho tôi. Tôi trả
lời thế nào? Liệu câu trả lời của tôi có thay đổi qua năm tháng không? Hôm nay,
hãy để tôi suy ngẫm xem mình thực sự mong muốn điều gì từ Ngài, rồi hãy thưa với
Ngài về điều đó.
Giờ đây, hãy lắng nghe câu trả lời của người đàn ông ấy dành
cho Chúa Giêsu:
“Lạy Ngài, xin cho tôi
được nhìn thấy.”
Tất nhiên, người ta có thể nghĩ rằng đó là phản ứng tự nhiên
của một người mù. Nhưng xét theo nghĩa rộng hơn, mỗi người trong chúng ta cũng
vậy. Tất cả chúng ta đều cần được nhìn thấy. Chính thị lực hạn hẹp đã ngăn cản
chúng ta nhận biết Chúa Giêsu và nhìn thấy hướng đi mà Ngài muốn chúng ta bước
tới. Thật khó có thể đưa ra một lời cầu xin nào tốt đẹp hơn thế.
Chúa Giêsu đáp ngay:
“Anh hãy nhìn thấy đi;
đức tin của anh đã cứu anh.”
Ước gì chúng ta cũng có được đức tin giúp mình nhìn thấy mọi
sự thật rõ ràng!
Còn người đàn ông ấy đã làm gì khi được sáng mắt? Ông trở
thành người theo Chúa Giêsu và tôn vinh Thiên Chúa. Không còn mù lòa, không còn
là kẻ ăn xin, không còn ngồi bên vệ đường nữa; giờ đây, ông đã bước lên con đường
cùng với Chúa Giêsu. Trên hành trình tiến về Giêrusalem—mà chính Chúa Giêsu là
Con Đường ấy—với tất cả ý nghĩa mà hành trình này mang lại, đó là phản ứng tự
nhiên của những ai thực sự có khả năng “nhìn thấy”.
Ngay trước đoạn này (không nằm trong phần bài đọc của chúng
ta), có một người giàu muốn đạt được “sự sống đời đời” nhưng lại không thể
“nhìn thấy”, nên đã không thể đón nhận lời mời gọi của Chúa Giêsu. Ngược lại,
vào ngày mai, chúng ta sẽ gặp một người đã được mở mắt và đáp lại một cách quảng
đại.
Câu chuyện này cũng ứng nghiệm với các môn đệ của Chúa
Giêsu; dần dần, mắt họ cũng sẽ được mở ra, để rồi họ hiểu được lý do tại sao
Chúa Giêsu phải chịu đau khổ và chịu chết trên con đường tiến về vinh quang. Họ
sẽ hiểu rằng đó chính là minh chứng trọn vẹn nhất cho tình yêu của Thiên Chúa
dành cho mỗi người chúng ta.
https://sacredspace.com/commentary
Suy niệm: Người mù thành
Giêrikhô
Giáo Hội sắp kết thúc năm phụng vụ với lễ Chúa Giêsu Kitô
Vua để nhắc nhở mỗi người chúng ta về sự thật căn bản là Thiên Chúa là khởi đầu
và cùng đích của mọi sự, là Alpha và Ômêga. Con người và vũ trụ đã được Thiên
Chúa sáng tạo, đặt vào trong hiện hữu và cuối cùng sẽ trở về cùng Thiên Chúa
trong Chúa Giêsu Kitô. Trong thời gian chờ đợi ngày trở về cuối cùng này, mỗi
người chúng ta phải sống như thế nào? Trong tuần lễ này, chúng ta hãy đối chiếu
cuộc sống cụ thể của mình với lời dạy của Chúa trong Phúc Âm, và không phải chỉ
đối chiếu suông mà thôi, mỗi người chúng ta cần sửa chữa, cần dứt bỏ đi những
gì không phù hợp với lời dạy của Chúa.
Bài Phúc Âm hôm nay kể lại cuộc gặp gỡ hồng phúc giữa Chúa
Giêsu và người mù thành Giêrikhô. Thái độ của anh mù này có thể nêu gương cho mỗi
người chúng ta. Ðây không phải là dụ ngôn mà là một biến cố thật sự đã xảy ra,
trong đó ta có thể quan sát hai thái độ thực hành.
Thái độ của những người cản trở không cho anh mù đến với
Chúa Giêsu, dường như thể chỉ có họ mới có quyền hay đặc quyền theo bên Chúa.
Còn người mù ăn xin kia không có phẩm giá, không được kính trọng và không có
quyền làm phiền Chúa, không có quyền đi theo Chúa. Ðây là những người độc quyền
và muốn giới hạn hành động của Thiên Chúa theo những tiêu chuẩn phàm trần do
chính con người đặt ra. Trong mối tương quan giữa con người với Thiên Chúa trên
bình diện của sự thông ban ân sủng cứu rỗi, con người không thể cậy dựa vào quyền
lợi của mình mà đòi buộc Thiên Chúa phải làm như thế này hay như thế nọ. Tất cả
là ân sủng nhưng không của Thiên Chúa, không ai có quyền giới hạn ân sủng đó
cho riêng mình hay trong phạm vi mà mình muốn mà thôi.
Và thái độ thứ hai là thái độ chúng ta quan sát thấy nơi anh
mù ngồi ăn xin bên vệ đường gần thành Giêrikhô. Ý thức thân phận của mình,
không có gì để khoe khoang hay đòi hỏi, nhất là đòi hỏi Thiên Chúa, anh mù chỉ
khiêm tốn kêu xin: "Lạy con vua Ðavít, xin thương xót tôi". Người ta
càng ngăn cản thì anh càng la to hơn: "Lạy con vua Ðavít, xin thương xót
tôi". Sự mù lòa thể xác và nghèo hèn vật chất không phải là một ngăn trở
không cho con người gặp gỡ Thiên Chúa và lãnh nhận ơn lành của Ngài, và từ ơn
lành cho thể xác mù lòa: "Lạy Ngài, xin cho con được nhìn thấy". Anh
mù đã tiến thêm một bước quan trọng thứ hai là theo Chúa và ca tụng Thiên Chúa,
đến độ những kẻ chung quanh cũng được khuyến khích làm theo như vậy. Tác giả
Phúc Âm theo thánh Luca đã chú ý ghi lại chi tiết: "Tức khắc anh thấy được
và anh đi theo Chúa và ca tụng Thiên Chúa. Thấy vậy, toàn dân liền ca ngợi
Thiên Chúa". Ðược Thiên Chúa chữa lành, anh mù được sáng mắt kia đi theo
Chúa.
Trong Phúc Âm cũng có trường hợp con người được Thiên Chúa
làm phép lạ, ban cho ơn lành nhưng rất ít người có phản ứng như anh mù này:
"Anh đi theo Chúa và ca tụng Thiên Chúa". Anh làm cho nhiều người bị
lôi cuốn ca tụng Thiên Chúa như anh vậy. Anh đã sống trọn vẹn điều mà chúng ta
có thể diễn tả qua từ ngữ "Sống trọn vẹn ơn gọi Kitô". Theo Chúa, ca
tụng Chúa và làm cho anh chị em chung quanh ca tụng Thiên Chúa. Chúng ta nhớ lại
lời căn dặn của Chúa Giêsu với các đồ đệ của Ngài như được ghi lại nơi Phúc Âm
thánh Mátthêu chương 5,16 như sau: "Ánh sáng của anh em phải chiếu dọi cho
mọi người để họ xem thấy việc lành của anh em mà ngợi khen Cha của anh em ở
trên trời".
Lạy Chúa,
Người mù thành Giêrikhô thức tỉnh chúng con, những kẻ đã
lãnh nhận nhiều ơn lành của Chúa mà lại không biết theo Chúa và ca tụng Thiên
Chúa, đó là sự mù lòa thiêng liêng có thể làm cho con người càng ngày càng sống
bội bạc với Chúa.
Lạy Chúa, xin thương giải thoát chúng con khỏi sự mù lòa
nguy hiểm này.
(‘Mỗi Ngày Một Tin
Vui’)
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét