17/11/2026
Thứ Ba tuần 33 thường niên.
Thánh nữ Êlisabét Hunggari.
Lễ nhớ.
* Thánh nữ sinh năm 1207. Năm lên mười bốn tuổi, thân phụ
là Anrê vua Hunggari đem gả cho Lu-y miền Thu-rin-gi-a. Cả hai sống hạnh phúc
được sáu năm, sinh được ba người con trai. Cả hai đều nỗ lực sống lý tưởng của
thánh Phanxicô trong bậc gia đình.
Năm 1227, Lu-y qua đời, chị đã nghe theo lời mời gọi sống
đời nghèo khó, tận tâm phục vụ các bệnh nhân. Vì thế sức khỏe chị sớm hao mòn
và chị đã qua đời ở Mác-bua năm 1231.
Bài Ðọc I: (Năm
II) Kh 3, 1-6. 14-22
“Ai mở cửa cho Ta, Ta sẽ vào dùng bữa tối ở nhà người ấy”.
Trích sách Khải Huyền của Thánh Gio-an Tông đồ.
Tôi là Gio-an, tôi đã nghe Chúa phán bảo tôi rằng: “Hãy viết
cho thiên thần Giáo đoàn Sarđê rằng: ‘Ðây là lời Ðấng có bảy thần linh Thiên
Chúa và bảy ngôi sao: Ta biết các việc của ngươi làm; ngươi có tiếng là đang sống,
nhưng ngươi đã chết. Hãy lo tỉnh dậy, hãy bồi dưỡng chút sinh khí sắp tàn. Vì
Ta không thấy các việc ngươi làm trọn hảo trước mặt Thiên Chúa Ta. Vậy hãy nhớ
lại ngươi đã đón nhận và nghe lời Chúa thế nào, hãy giữ lấy lời ấy và hãy ăn
năn hối cải. Vì nếu ngươi không tỉnh thức, Ta sẽ đến với ngươi như một kẻ trộm,
ngươi sẽ không biết giờ nào Ta sẽ bất chợt đến cùng ngươi. Nhưng tại Sarđê
ngươi có một số người đã không làm dơ bẩn áo của họ; và họ sẽ tháp tùng Ta
trong bộ áo trắng của họ vì họ xứng đáng. Như vậy kẻ chiến thắng sẽ mặc áo trắng,
và Ta sẽ không xoá bỏ tên người ấy khỏi Sách hằng sống, và Ta sẽ tuyên danh người
ấy trước mặt Cha Ta và các thiên thần Người. Ai có tai thì hãy nghe điều Thần
linh phán với các giáo đoàn.
“Hãy viết cho giáo đoàn Lao-đi-ci-a rằng: ‘Ðây là lời của
Amen, chứng nhân trung thực, nguyên thuỷ công trình sáng thế của Thiên Chúa. Ta
biết các việc làm của ngươi: ngươi không lạnh mà cũng không nóng; phải chi
ngươi lạnh hẳn hoặc nóng hẳn đi! Bởi vì ngươi hâm hẩm, không lạnh không nóng,
nên Ta sẽ mửa ngươi ra khỏi miệng Ta. Bởi vì ngươi nói rằng: Tôi giàu có, tôi
sung túc, tôi không thiếu thốn gì nữa. Bởi vì ngươi không biết rằng thực ra
ngươi vô phúc, đáng thương, nghèo khó, đui mù và trần trụi. Vậy ngươi hãy nghe
lời Ta khuyên bảo: Hãy mua vàng ròng mà làm giàu, mua áo trắng tinh mà mặc, hầu
che giấu sự trần trụi xấu hổ của ngươi; hãy mua thuốc nhỏ vào mắt, cho mắt
ngươi được sáng. Ta răn bảo và sửa dạy những kẻ Ta yêu thương. Vậy hãy sốt sắng
hơn lên và hối cải đi. Này Ta đứng ngoài cửa, Ta gõ; nếu ai nghe tiếng Ta mà mở
cửa cho Ta, Ta sẽ vào nhà người ấy và dùng bữa tối với nó, và nó sẽ dùng bữa với
Ta. Ai chiến thắng, Ta sẽ cho ngồi với Ta trên ngai của Ta, cũng như Ta đã chiến
thắng và ngự với Cha Ta trên ngai của Người. Ai có tai thì hãy nghe điều Thần
linh phán với các giáo đoàn”.
Ðó là lời Chúa.
Ðáp Ca: Tv 14, 2-3ab. 3cd-4ab. 5
Ðáp: Ai chiến thắng,
Ta sẽ cho ngồi với Ta trên ngai của Ta (Kh 3, 21).
Xướng: Người sống
thanh liêm và thực thi công chính, và trong lòng suy nghĩ điều ngay, và lưỡi
không bịa lời vu khống.
Xướng: Người
không làm ác hại bạn đồng liêu, cũng không làm nhục cho ai lân cận. Người coi rẻ
đứa bất nhân, nhưng kính yêu những ai tôn sợ Chúa.
Xướng: Người
không xuất tiền đặt nợ thu lời, cũng không ăn hối lộ hại người hiền lương. Người
thực thi những điều kể đó, thì muôn đời chẳng có lung lay.
Alleluia: Lc 21, 28
Alleluia, alleluia! – Các con hãy đứng dậy và ngẩng đầu lên,
vì giờ cứu rỗi các con đã gần đến. – Alleluia.
Phúc Âm: Lc 19, 1-10
“Con Người đến tìm kiếm và cứu chữa điều gì đã hư mất”.
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo Thánh Lu-ca.
Khi ấy, Chúa Giê-su vào Giê-ri-cô và đi ngang qua thành, thì
kìa, có một người tên là Gia-kêu, ông thủ lãnh những người thu thuế và là người
giàu có. Ông tìm cách để nhìn xem Chúa Giê-su là người thế nào, nhưng không thể
được, vì người ta đông quá, mà ông lại thấp bé. Vậy ông chạy lên trước, trèo
lên một cây sung để nhìn xem Người, vì Người sắp đi ngang qua đó. Khi vừa đến
nơi, Chúa Giê-su nhìn lên và trông thấy ông ấy, nên Người bảo ông rằng: “Hỡi
Gia-kêu, hãy xuống mau, vì hôm nay Ta phải lưu lại tại nhà ngươi”. Ông vội vàng
trụt xuống và vui vẻ đón tiếp Người. Mọi người thấy vậy, liền lẩm bẩm rằng:
“Ông này lại đến trọ nhà một người tội lỗi”. Ông Gia-kêu đứng lên thưa cùng
Chúa rằng: “Lạy Ngài, tôi xin bố thí nửa phần của cải tôi cho kẻ khó, và nếu
tôi có làm thiệt hại cho ai điều gì, tôi xin đền gấp bốn”. Chúa Giê-su bảo ông ấy
rằng: “Hôm nay nhà này được ơn cứu độ, bởi người này cũng là con cái Áp-ra-ham.
Vì chưng, Con Người đến tìm kiếm và cứu chữa điều gì đã hư mất”.
Ðó là lời Chúa.
Chú giải Khải
Huyền 3,1-6. 14-22
Hôm nay, chúng ta đọc thêm hai trong số bảy bức thư gửi các
hội thánh tại tỉnh A-xi-a
(thuộc Đế quốc La Mã). Những bức thư này được gửi đến các hội thánh tại Xác-đê và Lao-đi-ki-a.
Sạt-đe
Bức thư đầu tiên dành cho cộng đồng Kitô hữu tại Xác-đê. Ngày nay gọi là Sart, Xác-đê từng là thủ đô của vương quốc
Lydie cổ đại, một thành phố nổi tiếng với sự giàu có vào thời bấy giờ. Thành
trì (acropolis) của nó, nằm trên sườn phía bắc của núi Tmolus, vươn cao 500 mét
so với thung lũng bên dưới, tạo thành một pháo đài tự nhiên kiên cố.
Bức thư này mang giọng điệu chỉ trích gay gắt hơn nhiều so với
bức thư gửi hội thánh Ê-phê-sô mà chúng ta đã đọc hôm qua. Một cách thẳng thắn,
hội thánh tại Xác-đê – dù bề
ngoài có vẻ như đang sống – thực chất lại đang chết về mặt tâm linh. Các tín hữu
tại đây được thúc giục hãy tỉnh thức trước khi họ hoàn toàn lụi tàn (đáng buồn
thay, tình trạng các hội thánh suy tàn không phải là hiện tượng mới – vấn đề
này đã tồn tại từ những ngày đầu tiên).
Bức thư đến từ:
…Đấng có bảy thần của
Đức Chúa Trời và bảy ngôi sao…
Bảy “thần” này chính là bảy vị tổng lãnh thiên thần đứng trước
mặt Đức Chúa Trời.
Thánh Gioan không tìm thấy bất cứ điều gì đáng khen trong lối
sống hiện tại của họ; ngài nhắc nhở họ về lòng nhiệt thành thuở mới tin Chúa. Họ
cần quay trở lại với tinh thần đó và chân thành sám hối về tình trạng mà họ đã
để bản thân rơi vào. Nếu không, Chúa sẽ đến với họ như một kẻ trộm, và điều đó
có thể dẫn đến những trải nghiệm chẳng mấy dễ chịu. Lời cảnh báo này không nói
về sự Quang lâm (sự trở lại cuối cùng của Chúa) như được đề cập trong các sách
Tin Mừng, mà nói về một biến cố có khả năng xảy ra sớm hơn.
Dẫu vậy, vẫn có những người giữ lòng trung tín. Họ là những
người:
…không làm ô uế áo
mình; họ sẽ bước đi với Ta trong y phục trắng, vì họ xứng đáng [được đồng
hành cùng Chúa].
Ở những phần khác trong sách này, các tín hữu trung tín cũng
được mô tả là mặc y phục trắng. Tên của họ sẽ tiếp tục được ghi trong “sách sự
sống”. Trong Cựu Ước, thuật ngữ này chỉ danh sách tất cả công dân trong cộng đồng
vương quốc. Việc tên ai đó bị xóa khỏi cuốn sách này đồng nghĩa với việc mất đi
tư cách công dân trong vương quốc đó. Liệu chúng ta có thể nói rằng bức thư gửi
các tín hữu tại Xác-đê phần
nào mô tả chính cộng đồng hội thánh mà chúng ta đang thuộc về không? Dù vẫn có
những biểu hiện bên ngoài của các hoạt động hội thánh (chẳng hạn như việc đi
nhà thờ), nhưng trên thực tế, chúng ta đang thực sự sống động đến mức nào? Câu
trả lời sẽ rất khác biệt tùy theo từng cộng đồng.
Sự sống mà bức thư đề cập đến luôn sẵn có cho bất cứ ai tìm
kiếm—Chúa Giê-su đã phán:
Ta đến để chiên được sự
sống và sự sống sung mãn. (Gioan 10,10)
Tuy nhiên, mỗi cá nhân và cả cộng đồng đều cần chủ động thực
hiện những bước cần thiết để trải nghiệm sự sống đó.
Lao-đi-ki-a
Bức thư thứ hai trong đoạn Kinh Thánh hôm nay được gửi đến hội
thánh tại Lao-đi-ki-a. Thư
này chứa đựng những cụm từ ấn tượng và tuyệt vời nhất trong toàn bộ sách, đồng
thời vẫn hoàn toàn phù hợp với độc giả ngày nay.
Ngày nay được biết đến với tên gọi Pamukkale (nằm ở phía tây
nam Thổ Nhĩ Kỳ),Lao-đi-ki-a từng
là thành phố giàu có nhất vùng Phrygia vào thời La Mã. Nơi đây nổi tiếng với
các hoạt động ngân hàng, trường y khoa và ngành công nghiệp dệt may. Điểm yếu lớn
nhất của thành phố này là thiếu nguồn cung cấp nước đầy đủ. Tất cả những đặc điểm
này đều được đề cập trong phần văn bản tiếp theo.
Thông điệp này được truyền qua Gioan từ Đấng được gọi là
“A-men” — tức là Thiên Chúa — với mô tả:
…Đấng làm chứng trung
tín và chân thật, là khởi đầu của tạo vật từ Thiên Chúa…
Tiên tri Isaia
từng nhắc đến “Thiên Chúa của A-men”, thường được dịch là “Thiên Chúa của chân
lý” hay “Thiên Chúa của sự thành tín”. Sự thành tín của Thiên Chúa ở đây được đặt
trong sự tương phản rõ rệt với thái độ và hành vi của người dân Lao-đi-ki-a. Ngài là “khởi đầu” (tiếng Hy Lạp:
*arche*) của mọi tạo vật — có thể hiểu
là nguồn gốc tối thượng của mọi tạo vật, hoặc là Đấng đứng đầu trên tất cả mọi
tạo vật.
Lời khiển trách chính của Chúa dành cho hội thánh này là sự
hâm hẩm:
…ngươi không nóng cũng
không lạnh…
Từ “nóng” có thể là một ẩn dụ gợi nhắc đến các suối nước
nóng tại Hierapolis, một thành phố gần đó. Hội thánh tại Lao-đi-ki-a không mang
lại được sức mạnh chữa lành của hơi nóng cho những tâm hồn đang đau ốm, cũng chẳng
đem đến sự tươi mát, dễ chịu cho những tâm hồn đang mệt mỏi. Giống như một loại
thức uống lẽ ra phải nóng hổi hoặc mát lạnh, nhưng lại chẳng ra nóng cũng chẳng
ra lạnh, Chúa phán rằng:
…Ta sẽ nhả ngươi ra khỏi
miệng Ta.
Vấn đề nằm ở chỗ, người Lao-đi-ki-a bị sự giàu có về vật chất
làm cho mù quáng, khiến họ không nhận ra tình trạng nghèo nàn về tâm linh của
chính mình. Họ vừa mù lòa về tâm linh, vừa trần trụi. Để khắc phục tình trạng
này, họ được khuyên rằng:
…hãy mua vàng đã thử lửa
của Ta để ngươi trở nên giàu có…
Đây chính là những sự giàu có về tâm linh, đã được tôi luyện
qua các thử thách. Khi đó, họ mới thực sự trở nên giàu có.
Ngoài ra, họ cũng cần trang bị cho mình:
…những chiếc áo trắng
[tượng trưng cho đức hạnh] để mặc vào,
che đậy sự trần trụi đáng xấu hổ của ngươi, cùng với thuốc xức mắt để bôi vào mắt,
giúp ngươi có thể nhìn thấy được.
Cả ba thứ này—vàng (tượng trưng cho sự giàu có về tài
chính), y phục (gợi nhắc đến ngành dệt may phát triển mạnh tại đây) và một loại
thuốc xức mắt nổi tiếng—đều là những điều mà người Lao-đi-ki-a đặc biệt tự hào
và nổi danh.
Họ không cần phải lo lắng về bất kỳ đau khổ nào ập đến với
mình, vì Chúa phán rằng:
Ta quở trách và sửa dạy
những ai Ta yêu thương.
Đây là một câu trích dẫn từ sách Châm Ngôn:
Hỡi con, đừng khinh
thường sự sửa dạy của Đức Chúa,
cũng đừng chán ghét sự
quở trách của Ngài;
vì Đức Chúa
quở trách người Ngài yêu,
như một người cha quở
trách đứa con mình quý mến. (Châm Ngôn 3,11-12)
Thư gửi tín hữu Híp-ri
cũng sử dụng phân đoạn này và giải thích sâu hơn (xem Híp-ri 12,5-11). Tương tự, Phao-lô cũng nói
với các tín hữu tại Cô-rinh-tô rằng:
Khi chúng ta bị Chúa
xét đoán, ấy là Ngài sửa dạy chúng ta, để chúng ta không bị kết án cùng với thế
gian. (1 Cô-rinh-tô 11,32)
Ban đầu, điều này có vẻ mâu thuẫn, nhưng thực tế, chỉ khi trải
qua thử thách, tình yêu của chúng ta mới có thể lớn lên và trưởng thành. Điều
này đúng trong mối quan hệ của chúng ta với cha mẹ cũng như với Thiên Chúa. Một
đứa trẻ hoàn toàn không được rèn dạy sẽ trở nên “hư hỏng” và đôi khi mang khiếm
khuyết suốt cả cuộc đời. Những thử thách mà chúng ta trải qua thường là lời kêu
gọi và nhắc nhở từ Thiên Chúa, mời gọi chúng ta điều chỉnh cuộc sống hướng về
Ngài nhiều hơn; nói cách khác là ăn năn, sửa đổi và hoán cải.
Vì vậy, Chúa phán với người Lao-đi-ki-a rằng:
“Này! Ta đang đứng trước
cửa và gõ; nếu ai nghe tiếng Ta mà mở cửa, thì Ta sẽ vào nhà người ấy, dùng bữa
với người ấy, và người ấy sẽ dùng bữa với Ta.”
Đây là một trong những hình ảnh đẹp nhất trong Tân Ước, diễn
tả khát vọng của Chúa Giêsu muốn bước vào và trở thành một phần trong cuộc đời
mỗi chúng ta. Tuy nhiên, việc Ngài bước vào hoàn toàn phụ thuộc vào chính chúng
ta.
Một trong những tác phẩm nổi tiếng nhất khắc họa khung cảnh
này là của họa sĩ người Anh, Holman Hunt. Bức tranh vẽ Chúa Giêsu, đội vương miện
của một vị Vua, tay cầm chiếc đèn, đang đứng bên ngoài một cánh cửa chờ được mời
vào. Tác phẩm có tựa đề: “Ánh Sáng Thế Gian”. Một chi tiết thường được nhắc đến
là cánh cửa đó không có tay nắm ở bên ngoài; nó chỉ có thể được mở từ bên
trong. Chúa Giêsu sẽ không cưỡng ép bước vào; Ngài chỉ vào khi chúng ta mời
Ngài. Ngài đang ở đó ngay lúc này, và sẽ tiếp tục ở đó suốt hôm nay cũng như mọi
ngày khác. Liệu chúng ta có mời Ngài bước vào hay không?
Bức thư kết thúc bằng lời hứa rằng những người chiến thắng—tức
là những ai đã quyết tâm đi theo Chúa Kitô và sống theo Tin Mừng—sẽ được ngồi
cùng với Chúa Giêsu Kitô, cũng như chính Người đang ngự bên cạnh Chúa Cha. Như
chúng ta đọc thấy trong Thư thứ hai gửi Timôthê:
Nếu ta cùng chết với
Người, ta sẽ cùng sống với Người;
nếu ta kiên tâm chịu đựng,
ta sẽ cùng hiển trị với Người;
nếu ta chối bỏ Người,
Người cũng sẽ chối bỏ ta… (2 Tm 2,11-12)
Lặp lại lời của Chúa Giêsu, những lời cuối cùng trong bức
thư là:
Ai có tai thì hãy nghe! (Mt 11,15)
Hãy lắng nghe điều Thần Khí nói với các Hội Thánh.
Trong bảy bức thư, đây có lẽ là bức thư mạnh mẽ nhất, và
cũng là bức thư mang thông điệp sâu sắc nhất đối với thời đại chúng ta. Nó cảnh
báo chúng ta về sự hâm hẩm—cái tâm thế “tôi là một người Công giáo đủ tốt rồi”—một
thái độ có thể len lỏi vào cuộc sống, khiến chúng ta rơi vào tình trạng tự
mãn về mặt tâm linh, thậm chí là kiêu ngạo. Bức thư nhắc nhở chúng ta về sự
nghèo nàn căn bản của chính mình, ngay cả khi—hay đúng hơn là đặc biệt là
khi—chúng ta đang rất thành công về mặt vật chất. Hơn nữa, những đau khổ, thất
bại và thất vọng trong cuộc sống không nên được xem là hình phạt từ Thiên Chúa.
Ngược lại, Thiên Chúa luôn đồng hành cùng chúng ta qua những trải nghiệm đó và
dùng chúng để bày tỏ tình yêu bất diệt của Người dành cho chúng ta. Để nhận ra
điều này, cần phải có một cái nhìn sâu sắc đặc biệt.
Chúa Giêsu, Vua của chúng ta, đang đứng bên ngoài cánh cửa
tâm hồn và xin được bước vào. Người muốn vào để chia sẻ chính Người với chúng
ta, nhưng việc mở cánh cửa đó hay không là tùy thuộc vào chính chúng ta.
Chú giải Tin Mừng
theo thánh Luca 19,1-10
Hôm nay, chúng ta cùng tìm hiểu một trong những câu chuyện
thú vị nhất trong Tin Mừng theo thánh Luca, và có thể nói là trong toàn bộ các
sách Tin Mừng. Câu chuyện này nối tiếp ngay sau—không phải ngẫu nhiên—sự kiện
Chúa Giêsu chữa lành một người mù khi Ngài tiến vào thành Giêrikhô, nằm về phía
đông bắc Giêrusalem.
Nhân vật trung tâm là ông Dakêu; thánh Luca cho biết ông là
một “trưởng đại diện những người thu thuế” và là một người giàu có. Đây là lần
duy nhất trong Kinh Thánh xuất hiện cụm từ “trưởng đại diện những người thu thuế”.
Có lẽ điều này ám chỉ ông là người chịu trách nhiệm cho một quận hoặc một khu vực,
với các nhân viên thu thuế khác làm việc dưới quyền ông. Vào thời điểm đó, khu
vực này rất thịnh vượng, nên cần có nhiều người thu thuế hơn.
Khi đã biết ông là một trưởng đại diện những người thu thuế,
thì việc nói thêm rằng ông giàu có dường như là điều không cần thiết. Những người
thu thuế bị đồng bào Do Thái xa lánh và khinh miệt. Họ ký hợp đồng với chính
quyền La Mã để thu thuế, và luôn đảm bảo thu được từ người dân những khoản tiền
mà ngày nay chúng ta có thể gọi là những khoản “hoa hồng” hậu hĩnh. Suy cho
cùng, đó cũng là một công việc kinh doanh và họ phải kiếm sống. Nếu một nhân
viên thu thuế bình thường đã có thể kiếm được nhiều tiền, thì thật dễ hình dung
một người đứng đầu nhóm thu thuế có thể thu lợi lớn đến mức nào.
Ngoài việc ép buộc người dân phải nộp số tiền họ vất vả làm
ra, những người thu thuế còn bị coi là kẻ phản bội dân tộc mình, vì họ lấy tiền
của đồng bào rồi nộp cho những kẻ thực dân La Mã ngoại giáo đang chiếm đóng đất
nước. Có thể hiểu tại sao Chúa Giêsu lại gây ra sự phẫn nộ lớn đối với những
người sùng đạo khi Ngài ngồi ăn uống cùng một người bị khinh miệt như vậy.
Ông Dakêu nghe tin Chúa Giêsu đang ở trong thành, và ông rất
tò mò muốn biết Ngài là người như thế nào. Ở đây, chúng ta thấy một sự tương đồng
với câu chuyện của ngày hôm trước, vì ông Dakêu cũng muốn được “nhìn thấy”. Tuy
nhiên, ở giai đoạn này, đó dường như chỉ là sự tò mò đơn thuần. Ông chỉ muốn
thoáng nhìn thấy một người mà chắc hẳn ông đã từng nghe người khác bàn tán. Có
lẽ ông cũng từng nghe nói rằng Chúa Giêsu nổi tiếng là người thường giao du với
những hạng người giống như ông.
Vì là một người có vóc dáng nhỏ bé (có lẽ không chỉ về mặt
thể chất?), ông không thể nhìn thấy Chúa Giêsu qua đám đông đang vây quanh
Ngài. Vì vậy, ông chạy lên phía trước và leo lên cành một cây sung dâu để nhìn
cho rõ hơn. Cây sung dâu có thể cao từ 10 đến 15 mét, với thân cây ngắn và các
cành tỏa rộng, nhờ đó rất dễ leo và hoàn toàn có thể chịu được sức nặng của một
người trưởng thành.
Ông Da-kêu muốn nhìn thấy Chúa Giê-su, nhưng ông không ngờ rằng
Chúa Giê-su lại nhìn thấy mình. Chắc hẳn ông đã suýt ngã khỏi cây vì quá đỗi ngạc
nhiên khi nghe Chúa Giê-su nhìn về phía mình và nói:
“Hỡi Da-kêu, hãy mau
xuống, vì hôm nay Ta phải ở lại nhà ngươi.”
Những lời thật tuyệt vời! Đây cũng chính là lời tự mời mà
Chúa Giê-su vẫn luôn dành cho mỗi chúng ta:
“Này, Ta đứng ngoài cửa
mà gõ; nếu ai nghe tiếng Ta mà mở cửa, thì Ta sẽ vào nhà người ấy, ăn bữa với
người ấy, và người ấy với Ta.” (Khải Huyền 3,20)
Liệu nhà tôi đã sẵn sàng chưa? Cửa nhà tôi đã mở để đón Ngài
vào chưa?
Da-kêu khó
lòng tin vào tai mình. Ông vội vã xuống dưới và hân hoan chào đón Chúa Giê-su
vào nhà mình. Ngay lập tức, những người xung quanh bắt đầu xầm xì:
Ngài lại đến làm khách
của một kẻ tội lỗi.
Trong tất cả mọi người tại Giê-ri-cô, Chúa Giê-su lại chọn
vào nhà của một người bị xã hội và tôn giáo coi là kẻ bị loại trừ.
Nhưng như thường lệ, Chúa Giê-su nhìn thấu vẻ bề ngoài để thấy
được con người thật bên trong. Da-kêu
có thể là một người đứng đầu các nhân viên thu thuế, nhưng ông sẵn sàng chia một
nửa tài sản của mình cho người nghèo; và nếu đã lừa gạt ai, ông hứa sẽ đền bù gấp
bốn lần. Luật Do Thái chỉ yêu cầu mức đền bù gấp bốn lần trong một trường hợp
duy nhất: trộm cừu (Xuất Hành
22,1). Luật La Mã thì yêu cầu mức đền bù như vậy đối với tất cả những kẻ trộm bị
kết án. Tuy nhiên, Da-kêu cam
kết thực hiện việc đền bù cho bất kỳ hành vi bất công nào mà ông phải chịu
trách nhiệm.
Một số nhà chú giải cho rằng đoạn Kinh Thánh này ngụ ý rằng Da-kêu đã và đang thực hiện những
việc đền bù này cũng như chia sẻ tài sản của mình cho người nghèo. Nếu đúng như
vậy, điều đó cho thấy Chúa Giê-su có khả năng nhìn vượt ra ngoài định kiến vốn
coi một người thu thuế như Da-kêu
là kẻ bị loại trừ. Ngài không đến nhà một tội nhân chưa biết ăn năn, mà đến nhà
một người tốt. Chúa Giê-su luôn nhìn thấy con người thật và vượt lên trên những
nhãn dán. Liệu chúng ta có thể làm được như vậy không?
Dù hiểu theo cách nào đi nữa, chúng ta có thể thấy rằng, mặc
dù Da-kêu từng làm một nghề bị
người đời khinh rẻ, nhưng tấm lòng ông vẫn hướng về điều đúng đắn—hướng về lòng
trắc ẩn và sự công chính.
Vì thế, Chúa Giê-su nói với Da-kêu rằng “sự cứu rỗi”—tức là sự trọn vẹn và chính trực—đã đến với
nhà ông. Bất chấp nghề nghiệp bị khinh miệt, ông vẫn là “một người con của
Áp-ra-ham”, bởi cách hành xử của ông hoàn toàn hòa hợp với các yêu cầu của Luật
pháp, thậm chí còn vượt xa những đòi hỏi đó. Đối với Chúa Giê-su, không một địa
vị xã hội nào có thể đóng lại cánh cửa dẫn đến sự cứu rỗi. Bởi lẽ, trở thành
“con cháu Abraham” có nghĩa là trở thành một người biết yêu thương, quan tâm,
tràn đầy lòng trắc ẩn và có tinh thần công chính, chứ không chỉ là người tuân
giữ các nghi thức tôn giáo.
Ông Da-kêu, người ban đầu chỉ muốn thoáng nhìn Chúa Giê-su từ
bên ngoài, nay đã có thể “nhìn thấy” Ngài theo một chiều sâu ý nghĩa hơn nhiều.
Cái “nhìn” này đã thay đổi hoàn toàn cuộc đời ông, cũng giống như cách nó đã
thay đổi cuộc đời người ăn xin trong câu chuyện ngày hôm qua.
Hơn nữa, để đáp lại lời cáo buộc rằng Ngài đã bước vào nhà một
tội nhân, Chúa Giê-su phán:
…Con Người đến để tìm
và cứu những gì đã mất.
Như Chúa Giê-su từng nói trong một dịp khác:
Người khỏe mạnh không
cần thầy thuốc, người đau ốm mới cần; Tôi không đến để kêu gọi người công chính,
mà để kêu gọi người tội lỗi sám hối. (Lu-ca 5,31-32)
Chúa Giê-su chính là Mục Tử Nhân Lành, Đấng sẵn sàng để lại
chín mươi chín con chiên ngoan ngoãn để đi tìm một con chiên đã lạc lối.
Khi đọc câu chuyện này, chúng ta có thể suy ngẫm về nhiều điều.
Bản thân chúng ta cũng khao khát được “nhìn thấy” Chúa Giê-su theo cách sâu sắc
nhất có thể. Chỉ khi đó, chúng ta mới thực sự trở thành môn đệ của Ngài. Chúng
ta cần lắng nghe lời Ngài nói với mình: “Hôm nay Ta muốn ở lại nhà con.” Hãy mở
cửa đón Ngài vào.
Đồng thời, chúng ta cần thận trọng khi đánh giá người khác dựa
trên vẻ bề ngoài, địa vị xã hội hay nghề nghiệp của họ. Với tư cách là Giáo hội,
chúng ta có thể dành nhiều thời gian hơn để tìm kiếm những người đã lạc lối,
thay vì chỉ tập trung phục vụ những người đã tin theo Chúa. Thực vậy, chính Đức
Kitô mời gọi chúng ta trở thành những người loan báo Tin Mừng tích cực, thông
qua cả hành động lẫn lời nói của mình.
https://sacredspace.com/commentary
Suy niệm: Thủ lãnh người thu
thuế
Gặp gỡ Chúa Giêsu Kitô luôn luôn là một biến cố hồng phúc
cho con người, nếu người đó không lo sợ hay tránh né cuộc gặp gỡ này với những
lý do này, lý do nọ. Hôm qua, chúng ta cùng nhau Suy niệm về thái độ khiêm tốn
của anh mù ăn xin bên vệ đường gần thành Giêrikhô, nhưng vội vàng nắm lấy vận
may khi nghe biết Chúa Giêsu đi ngang qua và chân thành cầu xin: "Lạy con
vua Ðavít, xin thương xót con. Xin cho con được nhìn thấy". Và anh đã được
nhìn thấy ơn lành của Chúa và ca tụng Ngài.
Hôm nay, Giáo Hội trình bày cho chúng ta một cuộc gặp gỡ
khác nữa, cuộc gặp gỡ giữa Chúa Giêsu và ông Dakêu, người thu thuế. Cuộc gặp gỡ
này đã mang đến cho ông Dakêu ơn ăn năn trở lại và sự an vui trong tâm hồn mà
ông hằng mong ước.
Trong cuộc gặp gỡ giữa Chúa Giêsu và ông Dakêu, chúng ta thấy
có hai thái độ:
- Thái độ của những kẻ tự cho mình là công chính mà khinh dễ
kẻ khác, không muốn cho kẻ khác gặp được Chúa, được ơn lành của Ngài và ăn năn
trở lại. Ðó là thái độ mà chúng ta nhìn thấy nơi những kẻ lẩm bẩm trách Chúa đến
trú ngụ và chia sẻ tình thân với ông Dakêu qua bữa tiệc: "ông này trú ngụ
tại nhà người tội lỗi và là tội lỗi nặng, đã bị cộng đồng chối từ loại bỏ".
Thái độ của họ cũng giống như thái độ của những người ngăn trở không cho anh mù
ăn xin bên vệ đường đến gặp Chúa Giêsu. Họ ngăn cản anh, bảo anh hãy im đi. Liệu
chúng ta có có thái độ giống như vậy hay không?
Chúng ta có thể tự phụ mình là người công chính mà khinh dể
anh chị em chung quanh. Xét đoán anh chị em là kẻ tội lỗi và không đáng gặp
Chúa Giêsu, không đáng lãnh nhận ơn lành Ngài ban, không đáng được thông cảm để
trở về với Chúa và canh tân đời sống tốt đẹp hơn. Chúng ta có thái độ tự phụ
như vậy không? Không ai xấu xa mãi mãi đến độ không đáng hưởng nhận lòng nhân từ
và sự tha thứ của Chúa.
- Thái độ thứ hai là thái độ của ông Dakêu, người thu thuế
trưởng và giàu có. Hai chi tiết này không nhằm mô tả địa vị xã hội của ông, mà
mô tả tình trạng tinh thần của ông. Người thu thuế là kẻ tội lỗi công khai, tội
phản bội quê hương, tội cộng tác với ngoại bang đế quốc Rôma thống trị và tội
gian lận tham nhũng tiền thuế, vì người thu thuế có quyền do người Rôma thống
trị ban cho là thu thuế cao mà chỉ góp cho chính quyền Rôma theo mức qui định
thấp hơn để có thể có lợi cho mình. Ông Dakêu là người thu thuế trưởng và giàu
có. Sự giầu có chứng minh là ông đã có hành vi bất chính để làm giàu, đó là thu
nhiều nộp ít để làm giàu. Ðối với người đồng hương của ông, hay những kẻ tự phụ
cho mình là người công chính mà khinh dễ kẻ khác, ông Dakêu là con người tội lỗi,
và tội của ông ta không thể tha thứ được nữa.
Nhưng đối với Chúa Giêsu, Ngài vốn đến là để cứu chữa những
gì đã hư mất, thì ông Dakêu lại là nơi để thể hiện tình thương nhân từ của
Ngài. Nơi con người tội lỗi Dakêu, còn có một khát vọng hướng về Chúa. Ông chỉ
mong ước được nhìn xem Chúa đi qua. Ðây là yếu tố căn bản mà Chúa thi ân cho
con người. Từ khao khát gặp được Chúa đến việc ăn năn trở lại, không có khoảng
cách không vượt qua được. Chúa Giêsu có thể vượt qua được khoảng cách này một
khi con người có sẵn thái độ chờ mong Ngài đến. Thái độ của ông Dakêu có thể
khuyến khích chúng ta trên con đường trở về với Chúa. Ông Dakêu đã thể hiện sự
trở lại của mình bằng hành động cụ thể, phân phối một nửa của cải cho anh chị
em để thể hiện tình liên đới bác ái và đền bù gấp bốn những thiệt hại đã gây
ra. Liệu chúng ta có can đảm như vậy hay không?
Lạy Chúa,
Chúng con đã nhiều lần dốc lòng với Chúa sẽ làm điều này,
làm việc kia để chứng tỏ đã được trở về với Chúa. Nhưng có thể chúng con không
can đảm, không nghiêm chỉnh đủ để làm như ông Dakêu đã làm. Xin cho chúng con đừng
bao giờ đùa giỡn hay lạm dụng lòng nhân từ của Chúa. Ơn Chúa mạnh hơn tội lỗi
nhưng chúng con phải cộng tác với ơn Chúa.
Lạy Chúa,
Xin thương giúp chúng con trở về với Chúa.
(‘Mỗi Ngày Một Tin Vui’)
Ngày 17/11: Thánh nữ
Ê-li-sa-bet nước Hung-ga-ri (1207-1231)
I. Ghi nhận lịch sử – phụng vụ
Thánh Élisabeth qua đời tại Marbourg, Thuringen (nước Đức)
đêm ngày 16 rạng ngày 17 tháng 11 năm 1231. Bốn năm sau, 1235, ngài được Đức
Giáo Hoàng Grégoire IX phong thánh, và năm 1274 được ghi vào lịch phụng vụ
Rôma. Cùng với thánh Louis nước Pháp, ngài được chọn làm bổn mạng Dòng Ba
Phanxicô.
Sinh năm 1207 ở lâu đài Saros Patak, Élisabeth là công chúa
của vua Anđrê II nước Hungari. Từ 4 tuổi đã được đính hôn với thái tử Louis IV
của Thuringen (nước Đức), lúc đó thái tử 11 tuổi, và kết hôn với thái tử khi cô
14. Hai vợ chồng được ba người con: Hermann (1222), Sophie (1224) và Gertrude
(1227). Năm 1227 chồng bà Élisabeth tử trận tại Brindisi (Ý) khi tham gia thập
tự chinh. Trở thành goá phụ, bà Élisabeth bỏ lâu đài Wartburg trong hoàn cảnh
cô cùng khó khăn, để hiến mình hoàn toàn cho các công cuộc bác ái. Năm 1228, bà
mở một bệnh viện ở Marbourg và chuyên chăm cầu nguyện và phục vụ người nghèo.
Ba năm sau, người góa phụ thánh thiện này qua đời, lúc đó bà mới hai mươi bốn
tuổi, để lại tiếng tăm vang dội về sự thánh thiện.
Các tranh ảnh về thánh nữ Élisabeth rất phong phú và đã góp
phần truyền bá sâu rộng lòng tôn sùng ngài. Một bức tranh khắc vào thế kỷ XIII,
còn lưu trữ tại Marbourg nơi ngài được an táng, mô tả những thời kỳ của cuộc đời
ngài. Bức Phép Lạ Hoa Hồng được trình bày rất độc đáo bởi Cavallini (Napôli).
Simone Martini đã vẽ hình thánh nữ trong vương cung thánh đường thánh Phanxicô ở
Assise: Ông diễn tả thánh nữ đầu đội vương miện và bận y phục hoàng hậu. L.
Vanni (Washington), Van Eyck (New York), và H. Holbein (Munich) vẽ hình thánh nữ
trên những khung cửa kính nhà thờ.
II. Thông điệp và tính thời sự
Thánh Élisabeth đã biết “nhận ra và tôn kính Đức Kitô nơi
những người nghèo” (Lời Nguyện của ngày). Sống vào thời kỳ chịu ảnh hưởng
sâu đậm của gương sáng và lời nói của thánh Phanxicô Assise (1181-1226), vị
thánh nữ trẻ tuổi đã sớm bị chinh phục bởi tinh thần Phanxicô. Là người mẹ
gương mẫu và người vợ hoàn hảo, ngài còn dành rất nhiều thời giờ cho những người
nghèo khổ, khiến ai ai cũng nhắc đến lòng bác ái của ngài.
Tình thương ngài dành cho các người nghèo khổ, bệnh tật chỉ
là kết quả của sự giàu có nội tâm và tinh thần chiêm niệm của ngài. Cha Conrad
de Marbourg, linh hướng của ngài, nói về ngài trong một lá thư viết năm 1232
như sau: “Tuy bà có nhiều công cuộc trong đời sống hoạt động, nhưng tôi quả
quyết trước mặt Thiên Chúa, tôi hiếm thấy một phụ nữ nào có tinh thần chiêm niệm
hơn bà.”
Chính tinh thần này là nguồn vui cho thánh nữ. Ngài nói: “Tôi
không muốn làm Chúa khiếp sợ vì một vẻ mặt thiểu não. Chắc chắn Người thích
trông thấy tôi vui tươi, bởi vì tôi yêu Người và Người yêu tôi.” Cha linh
hướng của ngài còn nói về ngài như sau: “Rất đông tu sĩ, nam nữ, nhiều lần
trông thấy bà khi kết thúc giờ kinh nguyện thinh lặng, vẻ mặt bà rạng rỡ tuyệt
vời, và đôi mắt bà sáng ngời như ánh mặt trời.”
Lá thư của cha Conrad de Marbourg trong bài đọc Giờ Kinh
Sách là một bức họa chân dung thánh nữ Élisabeth Hungari, đồng thời cũng nhấn mạnh
tinh thần phúc âm của việc đền tội và từ bỏ: “Ngày thứ sáu tuần thánh, bà đặt
hai tay lên bàn thờ của một nhà nguyện trong thành phố của bà, bà từ bỏ ý
riêng, mọi sự phù phiếm thế gian, và tất cả những gì mà trong Tin Mừng Chúa đã
dạy chúng ta từ bỏ.” Sau khi xây một bệnh viện ở Marbourg, bà chăm sóc các
người ốm đau tật nguyền ở đó, cho những người nghèo khổ và bị khinh dể nhất đến
dùng bữa với bà.
Thánh nữ Élisabeth đã chết vì kiệt lực khi còn rất trẻ, mới
chỉ 24 tuổi, để lại mọi của cải cho người nghèo. Chứng tá của ngài về đời sống
Phan-sinh, tình thương những người nghèo khổ, lòng khiêm nhường và kiên nhẫn
trong các thử thách đã được tưởng thưởng và xác nhận qua rất nhiều phép lạ của
ngài. Lòng tin nồng cháy và tinh tuyền của ngài vào Đức Kitô mà ngài thờ lạy
trong chiêm niệm, yêu mến và phục vụ trong những người hèn kém nhất, đã làm cho
thánh Élisabeth Hungari trở thành một mẫu gương thánh thiện đáng ngưỡng mộ, vẫn
còn chiếu toả hoàn hảo cho chúng ta ngày hôm nay.
Enzo Lodi






Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét