01/05/2026
Thứ Sáu đầu tháng tuần 4 Phục Sinh.
Thánh GIUSE thợ.
Lễ
Nhớ
* Là một
người thợ ở làng Galilê, thánh Giuse là mẫu gương người Kitô hữu phải noi theo
để chu toàn các bổn phận nghề nghiệp, vì thánh Giuse đã làm việc trong tâm tình
liên kết với Đức Giêsu. Lao động thì vất vả nhưng cũng đem lại niềm vui.
Lao động
phục vụ con người nhưng cũng giúp đưa tới gần Thiên Chúa: đó là điều ta học được
nơi trường học Nagiarét.
Bài Ðọc I: St 1, 26 –
2, 3
“Hãy
sinh sôi nảy nở cho nhiều đầy mặt đất, và thống trị nó”.
Trích sách
Sáng Thế.
Thiên Chúa
phán: “Chúng ta hãy dựng nên con người theo hình ảnh giống như Ta, để chúng làm
chủ cá biển, chim trời, dã thú khắp mặt đất, và tất cả loài bò sát di chuyển
trên mặt đất”. Vậy Thiên Chúa đã tạo thành con người giống hình ảnh Chúa. Người
tạo thành con người giống hình ảnh Thiên Chúa. Người tạo thành họ có nam có nữ.
Thiên Chúa chúc phúc cho họ và phán rằng: “Hãy sinh sôi nảy nở cho nhiều đầy mặt
đất, và thống thị nó, hãy bá chủ cá biển, chim trời và toàn thể sinh vật di
chuyển trên mặt đất”.
Thiên Chúa
phán: “Ðây Ta ban cho các ngươi làm thức ăn mọi thứ cây cỏ mang hạt giống trên
mặt đất, và toàn thể thảo mộc sinh trái có hạt tuỳ theo giống. Ta ban mọi thứ
cây cỏ xanh tươi làm thức ăn cho mọi dã thú trên mặt đất, chim trời và toàn thể
sinh vật di chuyển trên mặt đất”. Và đã xảy ra như vậy. Thiên Chúa thấy mọi sự
Người đã làm rất tốt đẹp. Qua một buổi chiều và một buổi sáng: đó là ngày thứ
sáu. Thế là trời đất và mọi vật trang điểm của chúng đã hoàn thành.
Ngày thứ bảy,
Thiên Chúa đã hoàn tất công việc Người đã làm. Và sau khi hoàn tất công việc
Người đã làm, thì ngày thứ bảy Người nghỉ ngơi. Người chúc phúc và thánh hoá
ngày thứ bảy, vì trong ngày đó Người nghỉ việc tạo thành.
Ðó là lời
Chúa.
Hoặc: Cl 3, 14-15. 17. 23-24
“Tất cả
những gì anh em thực hiện, anh em hãy thành tâm thực hiện như cho Thiên Chúa,
chớ không phải cho người đời”.
Trích thư
của Thánh Phaolô Tông đồ gửi tín hữu Cô-lô-xê.
Anh em
thân mến, trên hết mọi sự, anh em hãy có đức yêu thương, đó là dây ràng buộc điều
toàn thiện. Nguyện cho bình an của Chúa Ki-tô làm chủ trong lòng anh em, sự
bình an mà anh em đã được kêu gọi tới để làm nên một thân thể. Anh em hãy cảm tạ
Thiên Chúa.
Và tất cả
những gì anh em làm, trong lời nói cũng như trong hành động, tất cả mọi chuyện,
anh em hãy làm vì danh Chúa Giê-su Ki-tô, nhờ Người mà tạ ơn Thiên Chúa Cha.
Tất cả những
gì anh em thực hiện, anh em hãy thành tâm thực hiện như cho Thiên Chúa, chứ
không phải cho người đời; vì anh em biết rằng anh em sẽ lãnh nhận phần thưởng
gia nghiệp do Thiên Chúa trao ban, nên anh em hãy phục vụ Chúa Ki-tô.
Ðó là lời
Chúa.
Ðáp Ca: Tv 89, 2.
3-4. 12-13. 14 và 16
Ðáp: Lạy Chúa, xin củng cố sự nghiệp
tay chúng con làm ra
Hoặc đọc: Alleluia.
Xướng: Ôi Thiên Chúa, trước khi núi non sinh
đẻ, trước khi địa cầu và vũ trụ nở ra, tự thuở này qua thuở kia, vẫn có Ngài.
Xướng: Thực ngàn năm ở trước thiên nhan,
tựa hồ như ngày hôm qua đã khuất, như một đêm thức giấc cầm canh. Chúa khiến
con người trở về bụi đất, Ngài phán: “Hãy trở về gốc, hỡi con người”.
Xướng: Xin dạy chúng con biết đếm ngày giờ,
để chúng con luyện được lòng trí khôn ngoan. Lạy Chúa, xin trở lại, chứ còn để
tới bao giờ? Xin tỏ lòng xót thương tôi tớ của Ngài!
Xướng: Xin cho chúng con sớm được no phỉ
ân tình của Chúa, để chúng con được mừng rỡ hân hoan trọn đời sống chúng con.
Xin cho các bầy tôi nhìn thấy sự nghiệp của Chúa, và cho con cháu họ được thấy
vinh quang Ngài.
Alleluia: Tv 67, 20
Alleluia,
alleluia! – Chúc tụng Chúa trong mọi ngày, Thiên Chúa là Ðấng Cứu Ðộ chúng ta,
Người vác lấy gánh nặng của chúng ta. – Alleluia.
Phúc Âm: Mt 13, 54-58
“Ông ta
không phải là con bác phó mộc sao?”
Tin Mừng
Chúa Giê-su Ki-tô theo Thánh Mát-thêu.
Khi ấy,
Chúa Giê-su trở về quê nhà, giảng dạy dân chúng trong hội đường, họ bỡ ngỡ và
nói rằng: “Bởi đâu ông này khôn ngoan và tài giỏi như thế? Ông không phải là
con bác thợ mộc ư? Mẹ ông không phải là bà Ma-ri-a? và Gia-cô-bê, Giu-se,
Si-mon và Giu-đa không phải là anh em của ông sao? Và tất cả chị em của ông
không phải ở nơi chúng ta đó sao? Vậy bởi đâu ông được mọi điều ấy như thế?” Và
họ lấy làm gai chướng về Người. Nhưng Chúa Giê-su nói với họ: “Không có tiên
tri nào được vinh dự nơi quê hương và nơi nhà mình”. Và Người không làm nhiều
phép lạ tại đó, vì họ cứng lòng tin.
Ðó là lời
Chúa.
Chú giải về Sáng thế 1,26—2,3 hoặc Cô-lô-xê 3,14-15.17.23-24; Mát-thêu 13,54-58
Đoạn Phúc
Âm Mát-thêu mô tả một
cảnh Chúa Giê-su, lúc này đang thực hiện sứ vụ công khai, trở về thăm Na-da-rét,
nơi Ngài lớn lên. Khi Ngài nói, dân thành kinh ngạc:
Người này lấy đâu ra sự khôn ngoan
và những phép lạ ấy?
Họ không
hiểu được vì đối với họ, Ngài là con trai của Giu-se, người thợ mộc, và của Maria, và
chẳng lẽ họ không biết hết bà con thân thuộc của Ngài sao? Và vì họ nghĩ rằng họ
biết Ngài, nên họ đã chối bỏ Ngài.
Đáp lại,
Chúa Giê-su nói với họ rằng một tiên tri sẽ được tôn trọng ở khắp mọi nơi trừ
nơi mình sinh ra. Và kết quả là, Chúa Giê-su “không làm nhiều phép lạ ở đó” vì
sự thiếu đức tin và lòng tin tưởng của họ nơi Ngài.
Đây là một
ví dụ về câu nói “quen biết thì dễ khinh”. Dân thành nghĩ rằng họ biết Chúa
Giê-su, nhưng dĩ nhiên, họ không biết. Nhưng nhiều người khác lại không gặp khó
khăn gì trong việc nhận thấy sự hiện diện của Chúa trong lời nói và hành động của
Chúa Giê-su.
Đó là một
vấn đề mà chính chúng ta cũng dễ mắc phải khi không nhận ra tiếng nói của Chúa
trong lời nói và hành động của những người mà chúng ta rất quen thuộc. Tuy
nhiên, đó lại là cách mà Chúa thường giao tiếp với chúng ta nhất.
Đoạn Kinh
Thánh này được chọn, dĩ nhiên, vì nó nhắc đến Giuse là người thợ mộc địa
phương, một người làm việc bằng tay, và vì vậy hôm nay chúng ta đặc biệt tưởng
nhớ tất cả những người trong xã hội chúng ta cũng làm việc bằng tay, những người
trong quá khứ và đôi khi cả hiện tại cũng đã bị ngược đãi và bóc lột. Chính
Giuse là người đã mang lại phẩm giá cho công việc của họ.
Có hai bài
đọc thứ nhất để lựa chọn. Bài thứ nhất là từ đầu sách Sáng Thế, trong đoạn tường
thuật đầu tiên về sự Sáng Tạo. Vào ngày thứ sáu và cũng là ngày cuối cùng của sự
sáng tạo, Chúa đã tạo ra tất cả các loài vật sống trên trái đất. Sau đó, Ngài tạo
ra Con Người “theo hình ảnh của chúng ta, giống như
chúng ta” và ban cho Con Người quyền thống trị trên mọi sinh vật – trên đất,
trên trời và trên biển. Mọi loài thực vật và động vật đều được ban cho loài người
làm thức ăn. Đức Chúa Trời thấy mọi thứ Ngài đã tạo dựng và thấy rất tốt lành.
Sau khi
hoàn thành công việc Sáng Tạo, Đức Chúa Trời nghỉ ngơi vào ngày thứ bảy (giống
như người Do Thái cũng kiêng làm việc chân tay vào ngày Sa-bát):
Vì vậy, Đức Chúa Trời ban phước cho
ngày thứ bảy và thánh hóa nó, bởi vì vào ngày đó, Đức Chúa Trời nghỉ ngơi sau tất
cả công việc Ngài đã làm trong công cuộc sáng tạo.
Trong vô số
thế hệ, nhân loại sống hòa hợp với sự Sáng Tạo được giao phó cho mình—cũng như
tất cả các sinh vật khác. Nhưng trong thời hiện đại, chúng ta đã khai thác môi
trường theo những cách có thể dẫn đến sự hủy diệt không chỉ chính chúng ta mà
còn cả toàn bộ sự sống trên hành tinh này. Và, chúng ta ngày càng nhận thức rõ
hơn rằng 'quyền thống trị' không có nghĩa là bóc lột và lạm dụng, mà là 'quản
lý', nơi mà với khả năng đặc biệt của mình, chúng ta không chỉ có thể bảo tồn
mà còn nâng cao môi trường.
Bài đọc thứ
nhất thay thế từ Thư của Phao-lô gửi tín hữu Cô-lô-xê là một mô tả tuyệt vời về
tinh thần mà chúng ta nên sống và tương tác với người khác, nói cách khác, là
tinh thần mà chúng ta nên thực hiện công việc hằng ngày.
Phaolo
nói:
Trên hết, hãy mặc lấy tình yêu
thương, là điều ràng buộc mọi sự lại với nhau trong sự hòa hợp trọn vẹn.
Mọi việc
làm trong tình yêu thương vô điều kiện đều tốt lành; thật vậy, ở đâu có tình
yêu thương như thế, ở đó có Đức Chúa Trời. Thứ hai, chúng ta nên:
…hãy để sự bình an của Đấng Ki tô ngự trị trong lòng anh em, là điều
mà anh em đã được kêu gọi vào trong một thân thể [thân thể của chính Đấng Ki tô].
Và bất cứ
điều gì chúng ta làm—bằng lời nói hay hành động—đều phải được làm trong danh
Chúa Giê-su, đồng thời tạ ơn Đức Chúa Trời vì vô số phước lành Ngài ban cho.
Và bất cứ
điều gì được làm đều phải được làm với sự chân thành và chính trực tối đa, với
mục đích tôn vinh Đức Chúa Trời chứ không chỉ để làm hài lòng những đòi hỏi của
người khác. Phaolô nói rằng, cũng như chính Chúa Giê-su đã đến làm tôi tớ của
chúng ta, nơi mà sự phục vụ là tình yêu thương trong hành động, chúng ta nên
là:
…tôi tớ của Đấng Ki tô, làm theo ý muốn của Đức Chúa Trời
từ tận đáy lòng. (Ê-phê-sô
6:6)
https://livingspace.sacredspace.ie/f0501r/
SUY NIỆM: Giuse trong xóm nhỏ điêu tàn
"Giuse
trong xóm nhỏ điêu tàn..."
Có lẽ
không một người công giáo Việt Nam nào mà không thuộc nằm lòng bài thánh ca
trên đây của cố linh mục Ðạo Minh, dòng thánh Giuse... Tác giả đã sáng tác ca
khúc trong giai đoạn đau thương của đất nước giữa hai thập niên 40 - 50 và cũng
như thánh Giuse, đã ra đi âm thầm trong một cái chết vô cùng bí ẩn sau ngày
thay đổi chế độ.
Lời ca đơn
sơ xuất phát từ cuộc sống lam lũ qua mọi thời đại của người Việt Nam. Nhưng tâm
tình đó lại càng hợp với hoàn cảnh sống của người Việt Nam hơn bao giờ hết. Với
khẩu hiệu lao động là vinh quang... dường như sau năm 1975, người Việt Nam nào
cũng đã hơn một lầm mồ hôi nhễ nhại với cây cuốc, cái cày hoặc còng lưng trên
chiếc xích lô đạp...
Trong cảnh
sống đó, có lẽ ai trong chúng ta cũng cảm thấy gần gũi với thánh Giuse, vị
thánh được mệnh danh là người công chính, nhưng đồng thời cũng là con người
thinh lặng nhất trong Phúc Âm. Có rất nhiều thứ thinh lặng. Thinh lặng của những
người câm điếc, bị trói buộc trong bất lực tự nhiên của mình. Thinh lặng trong
cô đơn buồn chán. Thinh lặng trong căm thù oán ghét. Thinh lặng trong khép kín
ích kỷ. Thinh lặng trong kiêu hãnh trước đe dọa, thử thách...
Thánh
Giuse đã thinh lặng trong tinh thần chấp nhận và chiêm niệm. Trong cuộc sống âm
thầm tại Nagiaréth, thánh Giuse đã thinh lặng để chiêm ngưỡng mầu nhiệm nhập thể
kỳ diệu trong con người của Chúa Giêsu. Cuộc đời của thánh Giuse đã bắt đầu bằng
một giấc mơ để rồi tiếp tục trong một giấc mơ triền miên. Nhưng đây không phải
là một giấc mơ của mộng ảo phù du, mà là một giấc mơ trong chiêm niệm về hiện
thực...
Trong sự
thinh lặng chiêm niệm ấy, từng biến cố nhỏ của cuộc sống đã mang nặng sự hiện diện
và tác động của Thiên Chúa.
Hôm nay là
ngày lao động Quốc tế. Ngày lao động Quốc tế này gợi lại cả một quá trình tranh
đấu của giới thợ thuyền của Âu Châu vào đầu thế kỷ vừa qua. Từ những bất công
xã hội, cuộc đấu tranh của giới thợ thuyền đã làm trồi dậy phẩm giá của con người
và giá trị của sự cần lao...
Ðối với
người Kitô, ngày Quốc tế lao động này gắn liền với con người của Thánh cả
Giuse, quan thầy và gương mẫu của giới cần lao. Do đó ngày hôm nay đối với
chúng ta phải là một ngày của suy tư và cầu nguyện. Suy tư về ý nghĩa và giá trị
những công việc hằng ngày của chúng ta. Cầu nguyện cho mọi người biết nhận ra sự
hiện diện và tác động và lời kêu mời của Chúa trong cuộc sống...
(‘Lẽ Sống’ – Radio
Veritas Asia)
Thánh Giuse Thợ
1. Ghi nhận lịch sử -
Phụng Vụ
Lễ này đã
được Đức Giáo Hoàng Piô XII thiết lập năm 1955 và được ấn định vào ngày 1 tháng
5 để mang lại cho lao động một chiều kích Kitô-giáo. Thật vậy, khuôn mặt thánh
Giuse, người thợ mộc ở Nagiarét, đã kỳ diệu góp phần giúp chúng ta hiểu được
giá trị và sự cao cả của giới lao động. Từ Hy-lạp Tectôn được dịch là “thợ mộc”
gán cho Giuse có lẽ chỉ định người thợ mộc, thợ đá hoặc thợ kim loại và cũng có
thể là thợ xây dựng nhà cửa.
Do truyền
thống gia đình, chắc chắn Đức Giêsu đã được hướng dẫn để làm nghề này. Vì thế,
chúng ta đọc trong Tin Mừng của Marcô: (Đức Giêsu) không phải là bác thợ, con
Bà Maria sao? (Mc 6,3). Đối với người Do Thái thuộc thời soạn thảo Kinh thánh,
công việc tay chân cũng thánh thiêng, đối với các Rabbi hay các tư tế cũng thế.
Các Rabbi bình giảng sách Giảng viên cũng nói: “Con hãy lo cho mình có được một
nghề nghiệp, song song với việc học hỏi lẽ khôn ngoan”. Thế rồi, không những
hành nghề mà thôi, song còn phải truyền nghề cho con cái vì như sách Talmud đã
chép: “Kẻ nào không dạy nghề tay chân cho con mình, kẻ đó như thể cướp mất sự
nghiệp sinh tồn của con cái”. Sách này còn nhấn mạnh đến tính chất thánh thiêng
và giá trị của công việc tay chân: “Người thợ, trong lúc lao động, không buộc đứng
dậy tiếp bậc kinh sư cho dù là vị cao trọng nhất... Kẻ nào giúp ích cho người đồng
loại bằng sức lao động của mình thì cao trọng hơn người học biết Thiên Chúa...
Kẻ nào nuôi sống mình bằng sức lao động thì cao trọng hơn người vô công rỗi nghề,
chỉ biết giam mình trong các tâm tình đạo đức...”
2. Thông điệp và tính
thời sự
a. Lời
nguyện trong Thánh lễ gợi cho chúng ta “Gương thánh Giuse”, được Tin mừng gọi
là “người thợ mộc” (Mt 13,55). Truyền thống cho thấy ngài sống thân tình với Đức
Maria, hôn thê của mình và với trẻ Giêsu, chính Người cũng được gọi là “bác thợ
mộc” (Mc 6,3). Như thế cả ba vị đều tôn vinh Thiên Chúa, Đấng tạo thành vũ trụ;
Người muốn con người lao động để tôn vinh Người và tiếp tục công trình sáng tạo
của Người (lời nguyện nhập lễ).
b. Bài đọc
- Kinh sách, trích Vaticanô II (Hội thánh trong thế giới ngày nay) làm nổi bật
ý nghĩa Kitô giáo trong các sinh hoạt của con người. “Nổ lực này đáp ứng với ý
định của Thiên Chúa... Điều ấy cũng bao gồm các sinh hoạt thông thường nhất. Vì
con người, nam cũng như nữ, khi nuôi sống mình và gia đình, đều phải hoạt động
phục vụ xã hội. Họ có quyền nghĩ rằng sức lao động của họ mở mang công cuộc của
Đấng tạo hóa và mang lại hạnh phúc cho các anh chị em, cũng như khả năng riêng
của mỗi người, cũng góp phần kiện toàn kế hoạch của Thiên Chúa trong lịch sử”.
Nơi khác, cũng Hiến chế này ghi nhận: “Nhờ việc làm của mình dâng lên Thiên
Chúa, con người cộng tác vào chính công cuộc cứu rỗi của Đức Giêsu Kitô, Đấng
đã nâng cao giá trị của việc làm khi Người làm việc với chính hai bàn tay của
mình tại Nagiarét. Do đó, mỗi người có bổn phận phải trung thành làm việc và
cũng có quyền làm việc nữa” (Vaticanô II: LG 67,2).
Enzo Lodi
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét