26.03.2026: THỨ NĂM TUẦN V MÙA CHAY

 26/03/2026

 Thứ Năm tuần 5 Mùa Chay

 

Bài Ðọc I: St 17, 3-9

“Ngươi sẽ làm tổ phụ nhiều dân tộc”.

Trích sách Sáng Thế.

Trong ngày ấy, Áp-ram sấp mình xuống đất và Thiên Chúa phán cùng ông rằng: “Này Ta đây, Ta giao ước với ngươi, ngươi sẽ làm tổ phụ nhiều dân tộc. Thiên hạ sẽ không còn gọi ngươi là Áp-ram nữa, nhưng sẽ gọi là Áp-ra-ham, vì Ta đặt ngươi làm tổ phụ nhiều dân tộc. Ta sẽ ban cho ngươi con cháu đông đúc. Ta sẽ đặt ngươi làm tổ phụ nhiều dân tộc, và nhiều vua chúa xuất thân từ ngươi. Ta sẽ thiết lập giao ước vĩnh viễn giữa Ta với ngươi cùng con cháu ngươi từ thế hệ này qua thế hệ khác, để Ta trở nên Thiên Chúa của ngươi và của dòng dõi ngươi. Ta sẽ ban cho ngươi và dòng dõi ngươi đất mà ngươi cư ngụ, sẽ cho ngươi làm chủ vĩnh viễn toàn cõi đất Canaan và Ta sẽ là Chúa của chúng”.

Chúa lại phán cùng Áp-ra-ham rằng: “Phần ngươi và dòng dõi ngươi, từ đời nọ sang đời kia, hãy giữ lời giao ước của Ta”.

Ðó là lời Chúa.

 

Ðáp Ca: Tv 104, 4-5. 6-7. 8-9

Ðáp: Tới muôn đời Chúa vẫn nhớ lời minh ước

Xướng: Hãy coi trọng Chúa và quyền năng của Chúa, hãy tìm kiếm thiên nhan Chúa luôn luôn. Hãy nhớ lại những điều kỳ diệu Chúa đã làm, những phép lạ và những điều Ngài phán quyết.

Xướng: Hỡi miêu duệ Áp-ra-ham là tôi tớ của Ngài, hỡi con cháu Gia-cóp, những kẻ được Ngài kén chọn, chính Chúa là Thiên Chúa chúng ta, quyền cai trị của Ngài bao trùm khắp cả địa cầu.

Xướng: Tới muôn đời Ngài vẫn nhớ lời minh ước, lời hứa mà Ngài đã an bài tới muôn thế hệ, lời minh ước Ngài đã ký cùng Áp-ra-ham, lời thề hứa Ngài đã thề với I-sa-ac.

 

Câu Xướng Trước Phúc Âm

Các ngươi hãy tìm điều lành, chớ đừng tìm điều dữ, để các ngươi được sống và Chúa sẽ ở cùng các ngươi.

 

Phúc Âm: Ga 8, 51-59

“Cha các ngươi là Áp-ra-ham đã hân hoan vì nghĩ sẽ được thấy ngày của Ta”.

Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo Thánh Gio-an.

Khi ấy, Chúa Giê-su nói với người Do-thái rằng: “Quả thật, quả thật, Ta bảo các ngươi: Nếu ai giữ lời Ta, thì muôn đời sẽ không phải chết”. Người Do-thái lại nói: “Bây giờ thì chúng tôi biết rõ ông bị quỷ ám. Áp-ra-ham đã chết và các tiên tri cũng vậy, thế mà ông lại nói: “Ai giữ lời Ta, thì không bao giờ phải chết”. Chẳng lẽ ông lại lớn hơn cha chúng tôi là Áp-ra-ham sao? Ngài đã chết, các tiên tri cũng đã chết. Ông cho mình là ai?”

Chúa Giê-su trả lời: “Nếu Ta tự tôn vinh chính mình, thì vinh quang của Ta sẽ không giá trị gì. Chính Cha Ta tôn vinh Ta. Người là chính Ðấng các ngươi xưng là Thiên Chúa của các ngươi. Vậy mà các ngươi không biết Người. Còn Ta, Ta biết Người. Nếu Ta nói Ta không biết Người, thì Ta cũng nói dối như các ngươi. Nhưng Ta biết Người, và Ta giữ lời Người. Cha các ngươi là Áp-ra-ham đã hân hoan, vì nghĩ sẽ được thấy ngày của Ta. Ông đã thấy và đã vui mừng”.

Người Do-thái liền nói: “Ông chưa được năm mươi tuổi mà đã trông thấy Áp-ra-ham rồi sao?” Chúa Giê-su trả lời: “Quả thật, quả thật, Ta nói với các ngươi: Khi Áp-ra-ham chưa sinh ra, thì Ta đã có rồi”.

Bấy giờ họ lượm đá ném Ngài, nhưng Chúa Giêsu ẩn mình đi ra khỏi đền thờ.

Ðó là lời Chúa.

 

 

Chú giải về Sáng thế  17,3-9

Ở đầu chương 17 của sách Sáng thế, chúng ta được kể rằng Đức Chúa hiện ra với Áp-ram, lúc đó 99 tuổi, và tự xưng là: “Ta là El Shaddai” (Sáng thế  17,1). Trong tiếng Híp-ri, El Shaddai là một danh xưng thần thánh cổ xưa của thời kỳ tộc trưởng, chủ yếu được bảo tồn trong truyền thống “Thầy tế lễ”, và hiếm khi được sử dụng bên ngoài Ngũ Kinh (ngoại trừ trong sách Gióp). Bản dịch thông thường của El Shaddai là “Đức Chúa Trời Toàn năng” không chính xác, vì “Đức Chúa Trời Núi” có nghĩa chính xác hơn. Đức Chúa (El Shaddai) hứa sẽ lập giao ước với Áp-ram, và cam kết cho ông một dòng dõi lâu đời. Áp-ram cúi đầu thờ lạy sâu sắc.

Áp-ram sẽ trở thành cha của nhiều dân tộc, và vì điều đó, tên của ông sẽ được đổi từ Áp-ram thành Áp-ra-ham. Chúng ta cần nhớ rằng, đối với người xưa, một cái tên không chỉ đơn thuần chỉ một người hay một vật; Thay vào đó, nó tạo nên bản chất của sự vật, và việc thay đổi tên gọi đồng nghĩa với việc thay đổi số phận. Abram và Abraham thực chất chỉ là hai dạng phương ngữ của cùng một tên gọi, có nghĩa là "ông ta vĩ đại nhờ cha mình, ông ta thuộc dòng dõi cao quý". Một biến thể khác là Abiram (Dân số 16,1; 1 Các Vua 16,34). Chữ "ha" thêm vào trong dạng Abraham được giải thích bằng từ nguyên dân gian là xuất phát từ ab-hamon goyim, tức là "cha của nhiều dân tộc".

Về phía mình, Đức Chúa Trời đã long trọng cam kết với Abraham và tất cả con cháu ông mãi mãi rằng Ngài sẽ là Đức Chúa Trời của họ.

Ta sẽ làm cho các ngươi trở thành các dân tộc, và các vua sẽ xuất thân từ các ngươi.

Quả thật sẽ có một dòng dõi các vị vua dài – và họ là một nhóm người rất đa dạng. Nhưng dù các vị vua có tham nhũng đến đâu, những lời hứa dành cho Abraham vẫn tiếp tục được thực hiện. Phao-lô, khi viết thư cho người La Mã, sẽ nói về đức tin của Abraham vào lời hứa của Đức Chúa Trời, lời hứa mà vào thời điểm đó đã được thực hiện rõ ràng.

Đó là một lời hứa được lập mãi mãi:

Ta sẽ lập giao ước giữa Ta và ngươi cùng dòng dõi ngươi sau này, qua các thế hệ, một giao ước vĩnh cửu, để Ta làm Đức Chúa Trời của ngươi và dòng dõi ngươi sau này.

Đức Chúa còn hứa sẽ ban cho họ toàn bộ đất Ca-na-an để sở hữu vĩnh viễn. Đây là một lời hứa mà các Kitô hữu, không giống như một số người Do Thái, ngày nay sẽ hiểu theo nghĩa ít nghĩa đen hơn.

Cuối cùng, Áp-ra-ham và con cháu ông phải xác nhận giao ước này, và về phần mình, họ phải giữ giao ước bằng lòng trung thành tuyệt đối với Đức Chúa Trời duy nhất của họ.

Áp-ra-ham, như Phúc Âm chỉ ra, được coi là cha của tất cả dân Chúa. Như gia phả của Mát-thêu cho thấy, ông là tổ phụ của Chúa Giê-su, và trong Chúa Giê-su, chúng ta tìm thấy sự hoàn thành trọn vẹn của những lời hứa đã được lập từ lâu. Chúng ta đọc trong Phúc Âm hôm nay:

Tổ phụ của các ngươi là Áp-ra-ham vui mừng vì sẽ thấy ngày của Ta; ông đã thấy và vui mừng. (Gioan 8,56)

Giao ước được lập giữa Áp-ra-ham và Đức Chúa Trời vừa được niêm phong vừa được đổi mới trong Chúa Giê-su Ki-tô. Và nhờ Chúa Giê-su, mọi người ở khắp mọi nơi, theo một cách đặc biệt, đều trở thành con cái của Đức Chúa Trời. Chúng ta hãy vui mừng vì có Đức Chúa Trời là Cha và Chúa Giê-su là Anh em. Chúng ta làm được điều đó bằng cách sống cuộc đời mình.

 

Chú giải về Gioan 8,51-59

Chúa Giê-su tiếp tục thách thức người Do Thái về thân phận của Ngài, và họ tiếp tục hiểu sai ý nghĩa thực sự của những lời Ngài nói.

Thật vậy, ta nói cùng các ngươi, ai giữ lời ta sẽ không bao giờ thấy sự chết.

Họ chỉ có thể hiểu điều này theo nghĩa đen.

Nhưng họ cũng thấy hàm ý của những lời này, rằng Chúa Giê-su đang tự nhận mình hơn cả Áp-ra-ham hay bất kỳ vị tiên tri nào. Và họ hỏi:

Ngài tự xưng mình là ai?

Đây cũng là câu hỏi họ đã hỏi Gioan Tẩy Giả (Gioan 1,22), người đã trả lời rất khác.

Chúa Giê-su làm cho họ hiểu rõ ràng bằng cách nói về “Cha” của Ngài và sau đó nói rằng Cha chính là Đấng mà họ gọi là “Đức Chúa Trời của chúng ta”. Nhưng Ngài tiếp tục nói rằng họ không biết Cha, mặc dù họ có thể nghĩ rằng họ biết. Và họ không biết Cha vì họ không biết Chúa Giê-su. Tuy nhiên, Chúa Giê-su biết Ngài và giữ lời hứa của Ngài. Rồi đến lời thách thức tột cùng:

Áp-ra-ham vui mừng vì sẽ thấy ngày của ta; ông đã thấy và vui mừng.

Điều này có thể là ám chỉ đến niềm vui sau sự ra đời bất ngờ của I-sa-ác, khi lời hứa được ban cho Áp-ra-ham rằng dòng dõi của ông sẽ:

…nhiều như sao trên trời và như cát trên bờ biển… (Sáng thế  22,17)

Nhưng điều này làm cho những người Pha-ri-sêu tức giận và họ đáp lại:

Ông chưa đến năm mươi tuổi mà đã thấy Áp-ra-ham sao?

Chúa Giê-su sau đó đưa ra lời tuyên bố cuối cùng:

Thật vậy, ta nói cùng các ngươi, trước khi Áp-ra-ham hiện hữu, ta đã hiện hữu rồi.

 

Một lần nữa, chúng ta thấy Chúa Giê-su dùng từ “TA LÀ” để chỉ chính mình. Ngài khẳng định rõ ràng mình đồng nhất với Đức Chúa. Những người Pha-ri-sêu kinh hãi trước điều mà họ coi là sự phạm thượng khủng khiếp. Động từ “đã hiện hữu” trong đoạn văn này, trong một số bản dịch, được diễn đạt là “đã có”, và được dùng cho tất cả những gì được tạo dựng, trong khi “TA LÀ” chỉ được dùng cho Ngôi Lời, đồng vĩnh hằng với Đức Chúa Cha.

Rồi những người Pha-ri-sêu:

…nhặt đá ném vào Ngài…

Nhưng họ không thể thực hiện được kế hoạch giết Ngài vì “thời điểm” của Ngài chưa đến. Sau đó, những lời mang ý nghĩa tiên tri vang lên:

Chúa Giê-su ẩn mình và ra khỏi đền thờ…

Đó là một bản tóm tắt nổi bật về vai trò của Chúa Giê-su.

Chúa Giê-su “ẩn mình” trong thân phận con người của Ngài. Thần tính trong Chúa Giê-su, điều mà Ngài vừa nói đến, phần lớn bị che giấu (ngoại trừ đối với những người có con mắt đức tin). Thánh Ignatius Loyola trong cuốn Bài tập Tâm linh của mình nói về thần tính bị che giấu trong những giờ phút khủng khiếp của Cuộc Khổ nạn. Thánh Phaolô trong Thư gửi tín hữu Phi-líp-phê nói về việc Chúa Giê-su “tự hạ mình” và mang lấy hình hài của một người nô lệ.

Và “Ngài ra khỏi Đền thờ”—khi Chúa Giê-su chết trên thập tự giá, bức màn che nơi Chí Thánh trong Đền thờ bị xé toạc, để lộ nơi thánh thiêng bên trong cho thế gian. Thiên Chúa không còn ở đó nữa; Ngài đã rời khỏi Đền thờ. Và giờ đây Ngài ngự trong một Ngôi Đền mới, không còn là một tòa nhà, mà là một dân tộc, Giáo Hội, Thân Thể của Chúa Kitô Phục Sinh.

 

https://livingspace.sacredspace.ie/l1055g/

 

 

Suy Niệm: Đức tin ban sự sống

Người Do thái nhặt đá ném Chúa Giê-su. Vi Người nói: “Ai tuân giữ lời tôi, thì sẽ không bao giờ phải chết”. Khi ném đá Người họ phủ nhận Người là Con Thiên Chúa. Phủ nhận sự ứng nghiệm của Lời Chúa. Và phủ nhận Áp-ra-ham đang sống. Đồng thời cũng phủ nhận đức tin của Áp-ra-ham.

Áp-ra-ham đã tin vào Lời Chúa. Vì tin nên ngài bỏ quê hương xứ sở lên đường đi đến miền Đất Hứa. Vì tin nên ngài sẵn sàng sát tế I-sa-ác, người con duy nhất nối dõi. Đức tin mạnh mẽ của ngài đã khiến ngài trở thành cha của những kẻ tin.

Nhờ đức tin, tổ phụ Áp-ra-ham đã nhận được lời Chúa hứa. Dòng dõi Áp-ra-ham lớn mạnh về chiều rộng. Vì Áp-ra-ham trở thành “cha của vô số dân tộc”. Dòng dõi ngài sẽ tồn tại suốt chiều dài thời gian. Vì Chúa sẽ lập giao ước với dòng dõi của ngài “từ thế hệ này qua thế hệ khác”. Dòng dõi ngài sẽ trổi vượt về chiều cao. Vì “các vua chúa sẽ phát xuất từ Áp-ra-ham”.

Tất cả lời hứa ứng nghiệm vào Chúa Giêsu. Vì Người thuộc dòng dõi Áp-ra-ham. Nước Thiên Chúa do Người thiết lập sẽ trải rộng vô biên. Không còn giới hạn vào một miền đất, một dân tộc hay một ngôn ngữ. Trái lại “Thiên hạ sẽ từ đông tây nam bắc đến dự tiệc trong Nước Chúa”(Lc 13, 29). Nước Thiên Chúa sẽ trường tồn vĩnh cửu. Như lời thiên sứ Ga-bri-en đã loan báo: “Người sẽ trị vì nhà Gia-cóp đến muôn đời, và triều đại của Người sẽ vô cùng vô tận” (Lc 1, 33). Dòng dõi người là vua chúa vì “Người sẽ nên cao cả, và sẽ được gọi là Con Đấng Tối Cao. Đức Chúa là Thiên Chúa sẽ ban cho Người ngai vàng vua Đa-vít tổ tiên Người”(Lc 1, 32).

Qua câu trả lời của Chúa Giêsu ta biết Áp-ra-ham đang sống vì tổ phụ đã tuân giữ lời Chúa không sai mảy may. Vì thế ngài được sống. Không chỉ sống ngài còn vui mừng vì thấy Chúa Giê-su thuộc dòng dõi của ngài đang được vinh hiển. Ngài vui mừng vì thấy lời hứa của Thiên Chúa được hoàn thành hoàn hảo nơi Chúa Giê-su.

Mọi lời hứa đã bắt đầu với đức tin của Áp-ra-ham và hoàn thành viên mãn nơi Chúa Giê-su. Đức tin làm phát sinh sự sống. Nếu tổ phụ Áp-ra-ham hoàn toàn tin tưởng cả trong những việc khó khăn nhất là hiến tế I-sa-ác, thì Chúa Giê-su hoàn toàn tin tưởng vào Chúa Cha trong thời điểm khắc nghiệt nhất là cái chết. Còn hơn thế nữa, Chúa Giê-su tự hiến tế thân mình với một đức tin trổi vượt. Đem lại sự sống muôn đời cho nhân loại.

(TGM Giuse Ngô Quang Kiệt)